Mamy 11 195 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Charakter spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu

Autor: Łukasz Drzewiecki • Opublikowane: 10.11.2014

Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu to ograniczone prawo rzeczowe, które uprawnia do używania lokalu oraz rozporządzania tym prawem. W obowiązującym stanie prawnym nie ma już możliwości ustanawiania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, jednak nadal przysługuje ono części osób, które odpowiednie umowy ze spółdzielniami zawarły przed 31 lipca 2007 r.



Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zgodnie z uchylonym już art. 171 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych1 przez umowę o ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu spółdzielnia zobowiązuje się oddać członkowi lokal do używania, a członek zobowiązuje się wnieść wkład budowlany oraz uiszczać opłaty określone w ustawie i w statucie spółdzielni. Prawo to mogło być ustanowione w budynku stanowiącym własność lub współwłasność spółdzielni. Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu może należeć do kilku osób, z tym że członkiem spółdzielni może być tylko jedna z nich, chyba że przysługuje ono wspólnie małżonkom. Przedmiotem spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu może być samodzielny lokal mieszkalny (lokalem mieszkalnym w rozumieniu ustawy jest również pracownia twórcy przeznaczona do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki), ale także lokale o innym przeznaczeniu.

 

Uchylenie powyższej regulacji, które nastąpiło 31 lipca 2007 r. oznacza, że umowy o ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu nie mogą być na dzień dzisiejszy zawierane, jednak w mocy pozostają umowy zawarte przed tą datą. Brak podstaw prawnych do zawierania umów ustanawiających spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu pomiędzy spółdzielniami i lokatorami nie oznacza, że prawo to nie może być przeniesione na inne osoby przez osoby, które je posiadają. Zgodnie z art. 244 § 1 Kodeksu cywilnego2 oraz pozostającym w mocy art. 172 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, spółdzielcze prawo własnościowe do lokalu, będące ograniczonym prawem rzeczowym, jest prawem zbywalnym, przechodzi na spadkobierców i podlega egzekucji. Umowa zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu obejmuje także wkład budowlany i powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. Dopóki prawo to nie wygaśnie, zbycie samego wkładu jest nieważne. Przedmiotem zbycia może być również ułamkowa część spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. W takim przypadku pozostałym współuprawnionym z tytułu własnościowego prawa do lokalu przysługuje prawo pierwokupu. Umowa zbycia ułamkowej części własnościowego prawa do lokalu zawarta bezwarunkowo albo bez zawiadomienia uprawnionych o zbyciu lub z podaniem im do wiadomości istotnych postanowień umowy niezgodnie z rzeczywistością jest nieważna.

 

Możliwość ustanawiania spółdzielczego prawa własnościowego została zniesiona przede wszystkim z uwagi na nadużycia zarządów wielu spółdzielni mieszkaniowych, w szczególności bezprawne działania polegające na dezinformowaniu członków spółdzielni o możliwości ustanawiania prawa odrębnej własności lokali. Potrzebę likwidacji instytucji spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu zauważył również Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 29 maja 2001 r.3 zauważył potrzebę „usunięcia skutków regulacji, mającej w przeszłości realizować cele obce społecznej gospodarce rynkowej, której podstawą jest własność prywatna”, stwierdzając jednocześnie, że dążenie do likwidacji tego prawa posiada legitymację konstytucyjną.

 

Obowiązująca ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych daje osobom uprawnionym do lokalu z tytułu spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu możliwość ustanowienia prawa odrębnej własności lokalu. Następuje to na pisemne żądanie członka lub osoby niebędącej członkiem spółdzielni, którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. Spółdzielnia mieszkaniowa jest obowiązana zawrzeć umowę przeniesienia własności lokalu w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku przez osobę uprawnioną, jednak pod warunkiem dokonania przez nią:

 

1) spłaty przypadających na ten lokal części zobowiązań spółdzielni związanych z budową, w tym w szczególności odpowiedniej części zadłużenia kredytowego spółdzielni wraz z odsetkami;

2) spłaty zadłużenia z tytułu opłat statutowych przeznaczonych w szczególności na pokrycie kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na ten lokal.

 

 

 

 

___________________________

1 Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1222)

2 Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r. poz. 121)

3 Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 maja 2001 r. (sygn. K 5/01)


Stan prawny obowiązujący na dzień 10.11.2014


Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »