.
Mamy 12 435 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Budowa domu na kredyt przez narzeczonych

Autor: Izabela Nowacka-Marzeion • Opublikowane: 04.03.2021 • Zaktualizowane: 04.03.2021

Posiadam na własność działkę budowlaną. Chciałbym wraz z narzeczoną wybudować na niej dom. Inwestycja miałaby zostać sfinansowana ze wspólnego kredytu zaciągniętego przez nas oboje. W związku z tym mam kilka pytań dotyczących aspektów prawnych i finansowych budowy nieruchomości oraz ewentualnego ryzyka związanego z kredytem, gdyby nasz związek się nie udał.

  1. Jeśli ziemia jest moją własnością, a dom wybudujemy za wspólny kredyt, jakie prawa będzie miała do niego moja narzeczona?
  2. Jeśli przed ślubem weźmiemy wspólny kredyt na budowę domu, co stanie się z działką, domem i kredytem po ewentualnej śmierci jednego z nas? Jak sytuacja wyglądałaby gdybyśmy przed zaciągnięciem kredytu byli małżeństwem?
  3. Co w sytuacji, gdybym to ja umarł, a ziemia nie należałaby do narzeczonej, a dom byłby już wybudowany? Jak wyglądałaby kwestia własności i spłacania zobowiązań kredytowych?
  4. Jak uregulować spłatę kredytu w przypadku naszego rozstania i podziału zgromadzonego majątku?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Budowa domu na kredyt przez narzeczonych

Stosunki majątkowe między konkubentami

W Polsce prawo nie przewiduje rozliczeń w konkubinacie, a taki właśnie ustrój będzie Pana i Pańską narzeczoną określał, zanim zawrzecie związek małżeński. Omówię zatem kolejno sytuacje, które Pana interesują.

 

1. Jeśli ziemia jest moją własnością, a dom wybudujemy za wspólny kredyt, jakie prawa będzie miała do niego moja narzeczona?

 

Pana narzeczona nie będzie miała żadnych praw ani do nieruchomości, ani do budynku, jaki wybudują Państwo z kredytu. Przyjmując, że kredyt będzie spłacany przez Państwa po połowie, albo w jakichś innych częściach, w razie rozstania lub Pana śmierci – czyli ustania Państwa związku – narzeczona będzie miała prawo dochodzić zwrotu wyłącznie tych środków, które spłaciła w ramach kredytu. Zaznaczam – które ona spłaciła, nie Wy wspólnie, bo w świetle prawa nie macie wspólnego majątku ani wspólnych środków.

 

Zgodnie z postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie o sygn. akt V CK 388/03 – do stosunków majątkowych między konkubentami nie mają zastosowania, nawet w drodze analogii, przepisy dotyczące małżeńskich stosunków majątkowych lecz stosunki te oceniać należy na podstawie przepisów dla nich właściwych, a wybór uregulowań może być uzależniony od okoliczności konkretnej sprawy, a także od przedmiotu rozliczeń. W orzecznictwie Sądu Najwyższego prezentowane są w tym zakresie różne stanowiska. Wskazuje się na dopuszczalność oparcia rozliczeń majątkowych konkubentów na przepisach o bezpodstawnym wzbogaceniu (tak orzeczenie SN z 26 czerwca 1974 r., III CRN 132/74, niepubl.), jak i na istnienie podstawy prawnej dla dokonania określonych przesunięć majątkowych w zakresie trwania konkubinatu, wykluczającej możliwość sięgania do instytucji bezpodstawnego wzbogacenia (tak w uzasadnieniu uchwały III CZP 79/85).

 

Zgodnie z dyspozycją art. 405 Kodeksu cywilnego (K.c.) – kto bez podstawy prawej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości. Dyspozycja art. 405 K.c. wyznacza trzy podstawowe przesłanki do powstania roszczenia o zwrot wzbogacenia, a mianowicie wymaga się, aby: doszło do wzbogacenia majątku jednej osoby, uzyskanego kosztem majątku innej osoby, wzbogacenie i zubożenie pozostawały ze sobą w związku w tym rozumieniu, iż wzbogacenie jest wynikiem zubożenia, a zatem by miały wspólne źródło oraz aby wzbogacenie nastąpiło bez podstawy prawnej. Dodatkowo w doktrynie jako przykłady rozważanego obowiązku zwrotu podaje się sytuacje, w których konkubent czy konkubina czynią nakłady na majątek partnera, licząc na trwałość związku faktycznego. Orzecznictwo dopuszcza też zastosowanie dyspozycji art. 408 K.c. w celu rozliczenia ewentualnych nakładów, natomiast zasadniczo nie dokonuje się klasyfikacji wydatków.

 

Kredyt na budowę domy zaciągnięty przed ślubem

2. Jeśli przed ślubem weźmiemy wspólny kredyt na budowę domu, co stanie się z działką, domem i kredytem po ewentualnej śmierci jednego z nas? Jak sytuacja wyglądałaby gdybyśmy przed zaciągnięciem kredytu byli małżeństwem?

 

Gdyby któreś z Państwa zmarło po zaciągnięciu wspólnego kredytu i po wybudowaniu domu – sytuacja wyglądałaby podobnie, jak to wyżej opisałam. Dom i działka nadal stanowiłyby wyłącznie Pana własność albo Pana spadkobierców.

Jeśli wezmą Państwo kredyt przed ślubem – zastosowanie ma to, co powyżej.

 

Artykuł 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.) kreuje zasadę, że z chwilą zawarcia małżeństwa pomiędzy małżonkami powstaje z mocy ustawy wspólność majątkowa obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich . Do majątku wspólnego należą w szczególności pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków (art. 31 § 2 K.r.o.).

 

Kredyt na budowę domy zaciągnięty po ślubie – zwrot wydatków i nakładów

Jeśli zatem narzeczona i Pan zaciągniecie kredyt po ślubie albo będziecie go spłacać po ślubie – przy założeniu, że będziecie w ustroju wspólności majątkowej – Pana żona będzie miała prawo do rozliczenia połowy nakładów na dom – połowy, bowiem już inna będzie podstawa rozliczeń między małżonkami. Zgodnie z treścią Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

 

„Zgodnie z art. 45 § 1 K.r.o. – każdy z małżonków powinien zwrócić wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na jego majątek osobisty, z wyjątkiem wydatków i nakładów koniecznych na przedmioty majątkowe przynoszące dochód. Może żądać zwrotu wydatków i nakładów, które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny. Nie można żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności. Jednocześnie § 2. tego artykułu stanowi, że zwrotu dokonuje się przy podziale majątku wspólnego, jednakże sąd może nakazać wcześniejszy zwrot, jeżeli wymaga tego dobro rodziny. Podzielić również należało wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zapatrywanie, zgodnie z którym rozliczenie wydatków, nakładów i innych świadczeń z majątku wspólnego na rzecz majątku odrębnego lub odwrotnie, a także rozliczenie długów jednego z małżonków zaspokojonych z majątku wspólnego następuje w postępowaniu nieprocesowym wówczas, gdy toczy się postępowanie o podział majątku wspólnego po ustaniu małżeńskiej wspólności majątkowej przewidziane w przepisach art. 567 K.p.c.”

 

3. Co w sytuacji, gdybym to ja umarł, ziemia nie należałaby do narzeczonej, a dom byłby już wybudowany? Jak wyglądałaby kwestia własności i spłacania zobowiązań kredytowych?

 

Bez względu na własność nieruchomości Pana narzeczona jest kredytobiorcą wobec banku i jest zobowiązana do spłaty kredytu zgodnie z umową, którą podpisze.

 

Umowa rozliczenia wspólnie zaciągniętego kredytu na wypadek rozpadu związku partnerskiego

4. Jak uregulować spłatę kredytu w przypadku naszego rozstania i podziału zgromadzonego majątku?

 

Najlepiej spisać umowę między Państwem i określić rozliczenia w momencie podpisywania umowy kredytu. Taka umowa powinna określać, w jakich procentach spłacacie kredyt, jakich rozliczeń może dochodzić Pana narzeczona. Można w niej także określić, iż w przypadku Pana śmierci Pana spadkobiercy będą zobowiązani spłacić narzeczoną z wpłaconych przez nią rat i nakładów. Umowę można aktualizować i zmieniać w trakcie związku w zależności od sytuacji. Może Pan również spisać testament. Strony w ramach zasady swobody umów mają autonomię w kształtowaniu treści dokonywanych czynności prawnych. Przez zasady współżycia społecznego rozumie się na ogół obowiązujące w stosunkach między ludźmi reguły postępowania odwołujące się do powszechnie uznawanych w całym społeczeństwie lub w danej grupie społecznej wartości i ocen właściwego, przyzwoitego, rzetelnego, lojalnego czy uczciwego zachowania. Zasady te obejmują nie tylko reguły moralne, lecz także obyczajowe. W relacjach pomiędzy kontrahentami zasady współżycia społecznego należy rozumieć jako zasady rzetelności i lojalności w stosunku do partnera umowy. Każda ze stron umowy powinna zatem powstrzymać się od wszelkich zachowań, które świadczą o braku respektu dla interesów partnera lub wywołują uszczerbek w tych interesach.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • IX plus 5 =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »