Mamy 11 498 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Bezzasadne uchylanie się od obowiązku wydania testamentu

Autor: Łukasz Drzewiecki • Opublikowane: 11.03.2015

Każdy, kto znajduje się w posiadaniu testamentu, zobowiązany jest do złożenia go w sądzie spadku, gdy dowie się o śmierci spadkodawcy. Obowiązek ten wyłączony jest tylko w przypadku, gdy testament został złożony u notariusza. Za bezzasadne uchylanie się od obowiązku wydania testamentu grozi odpowiedzialność odszkodowawcza oraz grzywna.



Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zgodnie z art. 646 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego1 osoba, u której znajduje się testament, jest obowiązana złożyć go w sądzie spadku, gdy dowie się o śmierci spadkodawcy, chyba że złożyła go u notariusza. Obowiązek wydania testamentu powstaje niezależnie od tego, w jakiej formie został on sporządzony. Obowiązek dotyczy oryginału testamentu, przy czym należy pamiętać, że zgodnie z art. 109 ustawy – Prawo o notariacie2 moc prawną oryginału testamentu ma również wypis testamentu sporządzonego w formie aktu notarialnego.

 

Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego3 obowiązek złożenia testamentu w sądzie spadku dotyczy również notariusza i obejmuje każdy testament, także testament odwołany lub nieważny. Obowiązek ten dotyczy notariusza niezależnie od tego, czy dysponuje on testamentem sporządzonym w formie aktu notarialnego, czy innym, przyjętym tylko na przechowanie. Ponadto obowiązek ten może dotyczyć, oprócz osób fizycznych, również osób prawnych mających – na jakiejkolwiek podstawie – testament w swoim władaniu. Do złożenia testamentu w sądzie spadku mogą być również zobligowani w szczególności przewodniczący zarządu jednostki samorządu terytorialnego, sekretarz powiatu lub kierownik urzędu stanu cywilnego, dowódca statku, sędzia wojskowy albo świadek lub osoba trzecia spisująca testament szczególny.

 

Zgodnie z art. 646 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego, kto bezzasadnie uchyla się od wykonania obowiązku złożenia testamentu, ponosi odpowiedzialność za wynikłą stąd szkodę. Ponadto sąd spadku może nałożyć na uchylającego się grzywnę. Chociaż w przepisie użyty został termin „bezzasadnie”, trudno byłoby wskazać przypadki, w których uchylanie się od wydania testamentu byłoby zasadne. Należy więc uznać, że uchylanie się od obowiązku złożenia testamentu zawsze skutkuje odpowiedzialnością odszkodowawczą i jest zagrożone grzywną.

 

Podstawą odpowiedzialności odszkodowawczej za niezłożenie testamentu jest art. 415 Kodeksu cywilnego4, zgodnie z którym – kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia (odpowiedzialność deliktowa). Pokrzywdzony może dochodzić odszkodowania na drodze postępowania przed sądem powszechnym, przy czym należy pamiętać, że to po jego stronie leży ciężar przedstawienia dowodu wykazującego istnienie szkody, jej wysokość, związek przyczynowy oraz winę zobowiązanego.

 

Grzywna za bezzasadne uchylanie się od obowiązku wydania testamentu może być wymierzona w kwocie do pięciu tysięcy złotych. Nakłada ją sąd spadku w drodze postanowienia. Grzywny ściąga się w drodze egzekucji sądowej na rzecz Skarbu Państwa. Nałożenie grzywny poprzedzone jest postanowieniem sądu nakazującym osobie, u której według uzyskanych wiadomości testament się znajduje, złożenie testamentu w wyznaczonym terminie.

 

 

 

 

____________________________

1 Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 101, z późn. zm.)

2 Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (Dz. U. z 2014 r., poz. 164, z późn. zm.)

3 Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 25 czerwca 2003 r. (sygn. III CZP 14/03)

4 Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r. poz. 121, z późn. zm.)


Stan prawny obowiązujący na dzień 11.03.2015


Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 8 + trzy =

 

»Podobne materiały

Ogłoszenie testamentu

Artykuł omawia procedurę sądowego otwarcia i ogłoszenia testamentu.

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »