.
Mamy 13 116 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Alkoholizm i narkotyki jako powód odwołania darowizny

Autor: Marta Wawrzyniak • Opublikowane: 28.12.2021 • Zaktualizowane: 28.12.2021

Problem dotyczy możliwości odwołania darowizny z powodu nadużywania alkoholu i narkotyków. Moja babcia 1,5 roku temu zapisała swojemu wnukowi w darowiźnie mieszkanie. Mieszkanie jest w tym samym bloku, w którym mieszka, więc liczyła, że dzięki temu będzie w razie potrzeby mogła liczyć na wnuka. Po jakimś okazało się, że wnuk od kilku lat ma problemy z alkoholem i narkotykami, o czym ani ona, ani nikt z rodziny nie wiedział. Jest uzależniony, zaczął demolować podarowane mieszkanie, zadłużył je w spółdzielni, a teraz prawdopodobnie będzie chciał je sprzedać, aby mieć pieniądze na narkotyki. Czy jest prawnie szansa na odwołanie darowizny lub podjęcie jakichś kroków uniemożliwiających mu sprzedaż z racji niegodnego zachowania, nadużywania alkoholu i narkotyków?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Alkoholizm i narkotyki jako powód odwołania darowizny

Brak możliwości odwołania darowizny mieszkania

Z uwagi m.in. na upływ czasu odwołanie darowizny nie jest już możliwe. W sytuacji, gdy darczyńca chce wycofać się z umowy z powodu zachowania obdarowanego, może w ciągu roku powołać się na rażącą niewdzięczność, zgodnie z treścią art. 898 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 z późn. zm.), który stanowi, iż „darczyńca może odwołać darowiznę nawet już wykonaną, jeżeli obdarowany dopuścił się względem niego rażącej niewdzięczności. W opisanym przypadku wykazanie rażącej niewdzięczności byłoby jednak trudne, gdyż zachowania wnuka, choć zdecydowanie naganne nie są wymierzone w darczyńcę”. Pogrążając się w nałogach, wnuk robi krzywdę sobie i trwoni swój majątek. Sprawia tym przykrość babci, jednak ciężko byłoby uznać, że korzysta z używek w celu skrzywdzenia darczyńcy, a tylko takie działanie można by uznać za rażącą niewdzięczność. Jak wskazał Sąd Apelacyjny w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 września 2019 r., sygn. akt I ACa 108/18, „sam fakt częściowego rozdysponowania swoją własnością, nawet uzyskaną w drodze darowizny, o ile nie był motywowany chęcią świadomego wyrządzenia krzywdy darczyńcy, za przejaw rażącej niewdzięczności uznany być nie może”.

Uznanie umowy darowizny za nieważną

Innym sposobem na wycofanie się z dokonanej darowizny może być uznanie umowy za nieważną z uwagi na jej zawarcie w wyniku podstępnego wprowadzenia w błąd. W świetle art. 84 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego „w razie błędu co do treści czynności prawnej można uchylić się od skutków prawnych swego oświadczenia woli”. Niestety szanse na wygranie sprawy przed sądem w opisanym stanie faktycznym są bardzo niskie. Konieczne byłoby bowiem udowodnienie, że wnuk podstępnie nie ujawniał swoich uzależnień, po to, by otrzymać mieszkanie. Wydaje się, że powód ukrywania uzależnień był inny niż chęć zdobycia mieszkania. Byłaby to sprawa trudna do wygrania.

Ubezwłasnowolnienie wnuka

W opisanej sytuacji, jeżeli wnuk jest w złym stanie psychofizycznym i podejmuje nieracjonalne, autodestrukcyjne decyzje, można wystąpić o jego ubezwłasnowolnienie. W takiej sytuacji nie będzie mógł samodzielnie sprzedać mieszkania ani rozporządzać swoim majątkiem. Zgodnie z art. 13 Kodeksu cywilnego:

 

„§ 1. Osoba, która ukończyła lat trzynaście, może być ubezwłasnowolniona całkowicie, jeżeli wskutek choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego rodzaju zaburzeń psychicznych, w szczególności pijaństwa lub narkomanii, nie jest w stanie kierować swym postępowaniem.

§ 2. Dla ubezwłasnowolnionego całkowicie ustanawia się opiekę, chyba że pozostaje on jeszcze pod władzą rodzicielską”.

 

Art. 14 § 1 Kodeksu cywilnego stanowi, iż „czynność prawna dokonana przez osobę, która nie ma zdolności do czynności prawnych, jest nieważna”.

 

Mając na uwadze powyższe, istnieje możliwość złożenia do sądu wniosek o ubezwłasnowolnienie całkowite. Trzeba w nim udowodnić uzależnienie wnuka np. powołując świadków i to, że nie jest w stanie kierować swym postępowaniem (przedstawić dowody na nieracjonalne zachowania). Osoba ubezwłasnowolniona całkowicie musi mieć swojego opiekuna np. żonę, matkę, brata itd., na którego przepisy ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2086 z późn. zm.). nakładają obowiązki, jednak uprawniają również do otrzymywania stosownego wynagrodzenia:

 

„Art. 160. § 1. Niezwłocznie po objęciu opieki opiekun obowiązany jest sporządzić inwentarz majątku osoby pozostającej pod opieką i przedstawić go sądowi opiekuńczemu. Przepis powyższy stosuje się odpowiednio w razie późniejszego nabycia majątku przez osobę pozostającą pod opieką.

Art. 162. § 1. Sąd opiekuńczy przyzna opiekunowi za sprawowanie opieki na jego żądanie stosowne wynagrodzenie okresowe albo wynagrodzenie jednorazowe w dniu ustania opieki lub zwolnienia go od niej”.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 9 - VI =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl