.
Mamy 13 622 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Agresja i kradzieże - jak bronić się przed byłym mężem?

Autor: Anna Pabis

W 2009 r. rozwiodłam się z orzeczeniem o winie męża. Nadal razem mieszkamy – sprawa o eksmisję jest w toku. W 2010 r. złożyłam zawiadomienie o znęcaniu się psychicznym i fizycznym nade mną przez eksmałżonka. Dochodzenie zostało umorzone. Po pewnym czasie złożyłam doniesienie, ponieważ były mąż mnie okradał i czytał moje SMS-y – odmówiono wszczęcia dochodzenia. Co mam zrobić, żeby nie ponosić kolejnych strat (nie tylko finansowych, lecz również moralnych)? Czy mogę wnieść sprawę do sądu?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Opisane przez Panią zdarzenia uzasadniają podniesienie roszczeń cywilnoprawnych o ochronę dóbr osobistych.

 

W pierwszej kolejności należy przytoczyć odpowiednie fragmenty Kodeksu cywilnego (w skrócie K.c.):

 

„Art. 23. Dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach.

 

Art. 24. § 1. Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny”.

 

Istotny jest również artykuł 448 K.c.:

 

„Art. 448. W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia”.

 

Na podstawie wyżej przytoczonych przepisów należy stwierdzić, że może Pani wystąpić przeciwko byłemu mężowi na drogę postępowania cywilnego o ochronę dóbr osobistych i o zadośćuczynienie za krzywdę w związku z naruszeniem tychże dóbr osobistych.

 

Przesłankami ochrony dóbr osobistych, które muszą być spełnione łącznie, są:

 

  1. istnienie dobra osobistego,
  2. zagrożenie lub naruszenie tego dobra,
  3. bezprawność zagrożenia lub naruszenia.

 

Pierwsze dwie przesłanki musi udowodnić powód dochodzący ochrony.

 

Przepis art. 24 § 1 K.c. ustanawia domniemanie bezprawności naruszenia dobra osobistego. To oznacza, że na pozwanym (sprawcy) ciąży dowód, że naruszenie nie było bezprawne. Pomimo tego ułatwienia dowodowego dla powoda wskazane jest powołanie w pozwie świadków naruszeń dóbr osobistych. Pomocne w sprawie – jako dowód – mogą być także dokonywane wcześniej zgłoszenia na policji przeciwko byłemu małżonkowi.

 

Żądanie zadośćuczynienia to żądanie naprawienia krzywdy, tj. szkody niemajątkowej. Taka szkoda definiowana jest jako wszelki uszczerbek, który znajduje się poza sferą ekonomiczną poszkodowanego. Główną cechę szkody niemajątkowej stanowi jej nieekonomiczny charakter. Można tutaj mówić o krzywdzie moralnej rozumianej jako uszczerbek dotykający subiektywnej sfery osobowości człowieka. Wysokość zasądzonej sumy powinna być taka, aby stanowiła odzwierciedlenie doznanego uszczerbku oraz była zauważalna i przynosiła poszkodowanemu satysfakcję.

 

Roszczenie o ochronę dóbr osobistych jako roszczenie niemajątkowe nie ulega przedawnieniu.

 

Przed wytoczeniem powództwa o ochronę dóbr osobistych należy wezwać pisemnie sprawcę do zaprzestania naruszeń dóbr osobistych, np.: tajemnicy korespondencji, prawa do wypoczynku, nietykalności mieszkania itp.

 

Pozew o naruszenie dóbr osobistych i łącznie dochodzone z nim roszczenia majątkowe składa się do sądu okręgowego, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania.

 

Opłata od pozwu o ochronę dóbr osobistych zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych wynosi 600 zł.

 

Proszę także rozważyć, czy były małżonek nie mógłby odpowiadać za część kosztów utrzymania lokalu, jeżeli aktualnie nie dokłada się do tego w równej części. Rozumiem, że obecnie mieszkający z Panią były mąż nie posiada tytułu prawnego do lokalu. Mimo to jest obowiązany do ponoszenia kosztów utrzymania tego mieszkania (czynsz, opłaty za media) w 1/2 ich wysokości.

 

W sytuacji opisanej przez Panią możliwe jest także składanie prywatnego aktu oskarżenia wobec popełnienia przez byłego męża przestępstwa zniesławienia (art. 212 Kodeksu karnego, w skrócie K.k.), zniewagi (art. 216 K.k.) i naruszenia czynności narządu ciała lub rozstroju zdrowia trwającego nie dłużej niż 7 dni (art. 157 K.k.).

 

W celu wszczęcia postępowania karnego przeciwko sprawcy musi Pani:

 

  • wnieść do sądu prywatny akt oskarżenia (akt oskarżenia należy złożyć w tylu egzemplarzach, ilu jest oskarżonych plus jeden egzemplarz dla sądu); sądem właściwym będzie sąd rejonowy, wydział karny, okręgu, w którym popełniono przestępstwo,
  • wskazać oskarżonego – jego tożsamość oraz adres zamieszkania.

 

Ponadto w akcie oskarżenia należy:

 

  1. określić zarzucany oskarżonemu czyn;
  2. wskazać dowody, na których opiera Pani swoje oskarżenie, np. powołać na okoliczność pomówienia świadków. Wskazując świadków, należy podać ich tożsamość oraz adres, na który zostanie przesłane wezwanie na rozprawę;
  3. złożyć własnoręczny podpis.

 

Do prywatnego aktu oskarżenia trzeba także załączyć dowód wpłaty do kasy sądowej zryczałtowanej równowartości wydatków. Opłata ta wynosi obecnie 300 zł.

 

Karalność przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego ustaje z upływem roku do czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy, ale nie później jednak niż z upływem 3 lat od czasu jego popełnienia. Jeżeli jednak w tym czasie wszczęto postępowanie, karalność ustaje z upływem 5 lat od zakończenia tego pierwszego okresu (art. 102 K.k.).

 

Odczytywanie wiadomości tekstowych w cudzym telefonie stanowi przestępstwo z art. 267 K.k. ścigane z oskarżenia publicznego na wniosek pokrzywdzonego. Przestępstwo kradzieży jest definiowane w art. 278 K.k. Przestępstwo to również jest ścigane z oskarżenia publicznego.

 

Zgodnie z art. 267 § 1 Kodeksu karnego:

 

„Art. 267. § 1. Kto bez uprawnienia uzyskuje dostęp do informacji dla niego nieprzeznaczonej, otwierając zamknięte pismo, podłączając się do sieci telekomunikacyjnej lub przełamując albo omijając elektroniczne, magnetyczne, informatyczne lub inne szczególne jej zabezpieczenie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2”.

 

W myśl art. 278 § 1 K.k.:

 

„Art. 278. § 1. Kto zabiera w celu przywłaszczenia cudzą rzecz ruchomą, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5”.

 

Celem wszczęcia postępowania karnego przeciwko byłemu mężowi, dotyczącego ww. czynów, musiałaby Pani złożyć zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa kradzieży i nielegalnego uzyskania informacji wraz z wnioskiem o ściganie.

 

Wnioski:

 

  1. W drodze powództwa cywilnego może Pani wystąpić o ochronę dóbr osobistych i zasądzenie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę moralną. Uzyskana kwota pieniężna ma za zadanie zrekompensować krzywdy moralne. Dochodzenie odszkodowania za straty majątkowe może być utrudnione, gdyż sąd karny nie wydał żadnego wyroku skazującego sprawcę szkody. Z tych przyczyn proponuję ograniczyć się do żądania ochrony dóbr osobistych i zadośćuczynienia w jakiejś konkretnej kwocie. Zasądzana kwota zadośćuczynienia podlega swobodnemu miarkowaniu przez sąd.
  2. Jeżeli mąż nie dokłada się do kosztów utrzymania mieszkania, może go Pani pozwać o zapłatę tych kosztów.
  3. Naruszenie czci i godności osobistej to przestępstwa zniewagi i zniesławienia. Ochronę prawną może Pani uzyskać równocześnie na drodze postępowania karnego, składając prywatny akt oskarżenia wobec popełnienia wymienionych przestępstw przez byłego męża. Z oskarżenia prywatnego ścigany jest także czyn naruszenia czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia trwający nie dłużej niż 7 dni.
  4. Czyn polegający na naruszeniu tajemnicy korespondencji oraz kradzież mienia to przestępstwa pospolite ścigane z urzędu. Celem ochrony swoich praw może Pani złożyć doniesienie o ich popełnieniu przez byłego męża wraz z wnioskiem o ściganie.

Masz podobny problem prawny? Opisz swoją sprawę, wypełniając  formularz poniżej  ▼▼▼. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • dziewięć + zero =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl