ePorady24.pl Prawo podatkowe Podatek od spadków i darowizn Zrzeczenie się spadku
Zadaj pytanie ›

Biuletyn

Prenumerata biuletynu
Zadaj pytanie ›

Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Wpisz tutaj swoje pytanie, a trafi ono do naszego prawnika specjalisty.

Opublikowane: 19.02.2009

Zrzeczenie się spadku

Wraz z siostrą odziedziczyłyśmy po połowie nieruchomość (działka – ponad 400 m2, budynek mieszkalny i budynki gospodarcze). Spadkodawcą była siostra naszej babci. Docelowo siostra ma się zrzec swojej części spadku na moją korzyść. Czy może to zrobić przed zapłatą podatku od spadku (żebym tylko ja ten podatek płaciła), czy najpierw musimy obie zapłacić podatek od swoich części spadku (w moim przypadku ma zastosowanie ulga mieszkaniowa)? A może siostra mogłaby się najpierw zrzec swojej części spadku i wtedy zgłosiłabym do urzędu skarbowego całość nieruchomości? Jakie opłaty notarialne wchodzą w grę?

Pyta Pani m.in. o to, czy siostra może zrzec się spadku przed zapłatą podatku. Poniżej wyjaśniam Pani wątpliwości.


Podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tytułem dziedziczenia.

 

Zgodnie z art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

 

Spadkobiercy nabywają spadek w chwili śmierci spadkodawcy. Podstawę opodatkowania stanowi wartość nabytych w drodze dziedziczenia rzeczy i praw majątkowych.

 

Podstawą dla określenia wysokości podatku od stwierdzonych udziałów spadkowych i ich wysokości jest postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku. Z tego postanowienia wynika, kto i w jakiej części nabył spadek.

 

Zgodnie z przepisami ustawy o podatku od spadków i darowizn (art. 17a ust. 1) podatnicy podatku są obowiązani złożyć – w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego – właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych według ustalonego wzoru.

 

W Pani sytuacji obowiązek podatkowy powstał (powstanie) z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? – kliknij tutaj >>

 

Obie spadkobierczynie (Pani i siostra) powinny w terminie od uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku złożyć w urzędzie skarbowym zeznania podatkowe. W zeznaniu tym zarówno Pani, jak i siostra powinnyście wskazać, że nabyłyście udział 1/2 w spadku po siostrze babci. Wartość nabytych udziałów w spadku będzie odpowiadała 1/2 wartości całego spadku dla każdej z Pań.

 

Siostra nie może zrzec się spadku. Natomiast może w dziale spadku przekazać Pani swój udział w spadku bez spłaty na swoją rzecz. Taki dział spadku nie powoduje, że to Pani jest wyłącznie zobowiązana do zapłaty podatku od spadku.

 

Jak już powyżej wspomniano, siostra nabyła spadek w chwili śmierci spadkodawczyni, a obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy rzeczy i praw majątkowych. Pani i siostra nabyłyście prawo własności nieruchomości w chwili śmierci siostry babci.

 

Co do ulgi mieszkaniowej, to należy stwierdzić, że może Pani z niej skorzystać, jeżeli spełni Pani wszystkie przesłanki zawarte w ustawie o podatku od spadków i darowizn. Wynika to z tego, że są Panie zaliczone do II grupy podatkowej.

 

Zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe. 

 

Zgodnie z art. 14 ust. 3 ustawy o podatku od spadków i darowizn do poszczególnych grup podatkowych zalicza się: 

  1. do grupy I – małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów,
  2. do grupy II – zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych,
  3. do grupy III – innych nabywców.

 

Spadkodawczyni była siostrą Pani babci. Zstępni rodzeństwa spadkodawcy mieszczą się w II grupie podatkowej.

 

Natomiast zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy w razie nabycia własności (współwłasności) budynku mieszkalnego nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich czystej wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 m2 powierzchni użytkowej budynku lub lokalu:

  1. w drodze dziedziczenia, zapisu, dalszego zapisu, polecenia testamentowego, darowizny lub polecenia darczyńcy przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej,
  2. w drodze dziedziczenia, zapisu, dalszego zapisu lub polecenia testamentowego przez osoby zaliczane do II grupy podatkowej,
  3. w drodze dziedziczenia, zapisu, dalszego zapisu lub polecenia testamentowego przez osoby zaliczane do III grupy podatkowej, które sprawowały opiekę nad wymagającym takiej opieki spadkodawcą, na podstawie pisemnej umowy z podpisem notarialnie poświadczonym, przez co najmniej dwa lata od dnia poświadczenia podpisów przez notariusza.

 

W razie nabycia albo części (udziału) budynku mieszkalnego lub lokalu, albo udziału w spółdzielczym prawie do budynku mieszkalnego lub lokalu ulga przysługuje stosownie do wielkości udziału.

 

Ulga mieszkaniowa, o której mowa w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn, przysługuje spadkobiercom, którzy m.in. nie są właścicielami innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, nie są najemcami lokalu lub budynku lub będąc nimi, rozwiążą umowę najmu w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego oraz nie posiadają spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przydziału spółdzielni mieszkaniowych: prawa do domu jednorodzinnego, prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym lub będąc nimi, przeniosą własność lub przekażą je w sposób określony w ustawie.

 

Aby zachować prawo do ulgi, należy zamieszkiwać w nabytym budynku (będąc w nim zameldowanym na pobyt stały) i nie dokonać jego zbycia przez 5 lat.

 

Jeśli Pani siostra spełnia warunki do uzyskania ulgi, to w sytuacji gdyby zbyła swój udział na Pani rzecz, nie straciłaby prawa do ulgi mieszkaniowej. Zgodnie z art. 16 ust. 7 pkt 1 ustawy nie stanowi podstawy do wygaśnięcia decyzji lub ustalenia zobowiązania podatkowego zbycie udziału w budynku lub lokalu mieszkalnym stanowiącym odrębną nieruchomość albo w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego na rzecz innego ze spadkobierców lub obdarowanych.

 

Jeżeli będzie Pani chciała wraz z siostrą dokonać działu spadku w drodze umownej przed notariuszem, to wymagane będzie przedstawienie przez spadkobierców (przez Panią i siostrę) zaświadczeń z urzędu skarbowego, stwierdzających uregulowanie obowiązków podatkowych, które wynikają z nabycia spadku.

 

Natomiast jeżeli będą chciały Panie dokonać działu spadku przed sądem w toku postępowania o działu spadku, takie zaświadczenia nie będą wymagane.

 

Uregulowanie spraw podatkowych, związanych z nabyciem spadku, nie ma żadnego znaczenia dla wzajemnych rozliczeń między spadkobiercami w toku prowadzonego postępowania o dział spadku.

 

Opłata notarialna od umowy o dział spadku jest już uzależniona od wartości spadku. Maksymalna stawka wynosi od wartości:

  • do 3000 zł – 100 zł,
  • powyżej 3000 zł do 10 000 zł – 100 zł + 3% od nadwyżki powyżej 3000 zł,
  • powyżej 10 000 zł do 30 000 zł – 310 zł + 2% od nadwyżki powyżej 10 000 zł,
  • powyżej 30 000 zł do 60 000 zł – 710 zł + 1% od nadwyżki powyżej 30 000 zł,
  • powyżej 60 000 zł do 1 000 000 zł – 1010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60 000 zł,
  • powyżej 1 000 000 zł do 2 000 000 zł – 4770 zł + 0,2% od nadwyżki powyżej 1 000 000 zł
  • powyżej 2 000 000 zł – 6770 zł + 0,25% od nadwyżki powyżej 2 000 000 zł, nie więcej jednak niż 10 000 zł, a w przypadku czynności dokonywanych pomiędzy osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn – nie więcej niż 7500 zł.

 

Jeżeli chodzi o ewentualne opłaty sądowe, to opłata od wniosku o dział spadku jest stała i wynosi 500 zł, a jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt działu spadku, pobiera się opłatę stałą w kwocie 300 zł.

 

Jeżeli dział spadku jest połączony ze zniesieniem współwłasności, pobiera się opłatę w wysokości 1000 zł, a jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt działu spadku i zniesienia współwłasności, pobiera się opłatę stałą w kwocie 600 zł.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

wersja do druku

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • IV plus VII =

 

»Podobne materiały

Zrzeczenie się spadku na korzyść jednego ze spadkobierców

Po moim zmarłym ojcu pozostało mieszkanie, a do spadku uprawniona jest mama, siostra i ja. Co trzeba zrobić, żeby poświadczyć spadek i zrzec się go na korzyść mamy?

Umowa zrzeczenia się dziedziczenia

Jaki jest porządek dziedziczenia po matce (ojciec nie żyje), która ma dwóch żonatych synów? Każdy z synów ma dzieci. Jeden z synów (nie ma rozdzielności majątkowej z żoną) podpisał z matką przed notariuszem umowę zrzeczenia się dziedziczenia.

Akt notarialny przy zrzeczeniu się spadku

Po śmierci mojej mamy mieszkanie mieli odziedziczyć: mój syn i siostrzeniec (po 1/2). Syn siostry, gdy skończył 18 lat, napisał zrzeczenie na rzecz mojego syna – niestety to zrzeczenie nie ma formy aktu notarialnego. Ja i mój syn włożyliśmy dużo pracy i pieniędzy w remont tego mieszkania. Po latach siostrzeniec żąda spłaty swojego udziału, ponieważ zrzeczenie nie ma formy aktu notarialnego. Wciąż powołuje świadków twierdzących, że mój syn zarabiał, wynajmując ten lokal – siostrzeniec domaga się rozliczenia. Co możemy zrobić w takiej sytuacji?

Zrzeczenie się praw do spadku

Mój mąż jest bardzo chory. Ma spore długi, nie chciałby w razie śmierci obarczać nimi ani mnie, ani naszych dzieci. Jak zabezpieczyć się przed dziedziczeniem długów? Lepiej zawrzeć umowę o zrzeczenie się praw do spadku czy odrzucić spadek? Czy umowa o zrzeczenie się dziedziczenia mogłaby zostać podważona przez wierzycieli męża?

Opinie naszych Klientów ››

Zadane pytania:

  • 0
  • 3
  • 2
  • 0
  • 7
  • 5
  • 8
wizytówka