|
Opublikowane: 24.08.2009
Autor: Jakub Bonowicz
Zawieranie umów drogą elektroniczną – część 3
Artykuł jest trzecią częścią cyklu, w którym autor omawia podstawy prawne składania oświadczeń woli i zawierania umów drogą elektroniczną.
Wybrane Opinie Klientów
Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.
Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek
Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.
Iwona
Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim” w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!
Stały klient Tomasz.
Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.
Krzysztof
Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.
Anna
Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!
Tomasz
Chciałbym podziękować za wyczerpujące informacje. Zakres, sposób i terminowość udzielonych informacji nie pozwalają wystawić innej opinii, jak tylko bardzo, bardzo pozytywną. Zdaję sobie sprawę, że inne możliwości są w trakcie rozmowy na żywo, a inne w kontakcie medialnym. Dziękuję, pozdrawiam i życzę dalszej owocnej i na równie wysokim poziomie działalności (wolałbym jednak za często nie mieć okazji wystawiania Państwu opinii i korzystać z Państwa usług w podobnych tematach, co nie zmienia faktu, że jeśli będę musiał, na pewno skorzystam z nich bez namysłu).
Jeszcze raz pozdrawiam, Kazimierz
Chciałam bardzo podziękować panu Karolowi Jokielowi za wyczerpującą poradę w mojej sprawie. To naprawdę godny polecenia portal. Odpowiedzi są szybkie, tanie i naprawdę proste w odbiorze. Każdy zrozumie polskie prawo, jeśli zwróci się do tego portalu o pomoc :)
Izabela
Odpowiedź niemal błyskawiczna, pełna i wyczerpująca, a jednocześnie napisana prostym i zrozumiałym dla laika językiem. Wielkim plusem jest możliwość bezpłatnego zadawania dodatkowych pytań. Na pewno będę wszystkim polecała ten portal. Dziękuję i pozdrawiam.
Zofia
Porada bardzo rzetelna i wyczerpująca temat. Miałem pewne wątpliwości co do takiej formy. Po otrzymaniu i po przeanalizowaniu odpowiedzi (i to wszystko „czarne na białym” z podstawą prawną) stwierdziłem, że należy częściej korzystać z Waszych usług.
Jacek
Jestem bardzo zadowolona ze współpracy z Waszą firmą, poradę otrzymałam szybko i kompetentnie, dostałam także odpowiedzi na wszystkie dodatkowe pytania. Wasza porada w istotny sposób pomogła mi podjąć ważną życiową decyzję.
Magda
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Mecenasie, pomimo swego kalectwa i znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan uzdolnionym dydaktykiem o wielkiej wiedzy praktycznej – potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. Strona dodana do ulubionych. Eporady24.pl to jest to :-)) Wielkie podziękowania dla wszystkich pracowników.
Wszystkiego dobrego w nowym roku życzy Mietek
Bardzo profesjonalna obsługa i naprawdę fachowe doradztwo. Odpowiedź mi wiele wyjaśniła i dalej będę korzystać z tych usług, bo sprawa, o którą pytałam, nie była prosta, więc wolę, by prowadził tą sprawę specjalista, więc sukces murowany.
Pozdrawiam, Krzysztofa
Jestem wdzięczna za uzyskane informacje. Przede wszystkim odpowiedzi pojawiają się bardzo szybko i nawet w sobotę i w niedzielę informacje przesyłane, co mnie bardzo, bardzo cieszy. Skorzystałem z usług portalu i tego nie żałuję, informacje są przejrzyste. Jestem mądrzejsza, douczona, tylko żeby moja sprawa została pozytywnie rozpatrzona – byłabym happy. Zaryzykowałam i dobrze, że skorzystałam z tego portalu, polecam!!!
Irena
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Dariuszu, chcę podziękować za cierpliwość – pomimo znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan nadzwyczajnym człowiekiem <<SIŁA SPOKOJU>>. Potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. EPORADY24.PL – TO JEST TO. Na pewno skorzystam z Pańskich porad w dalszym postępowaniu. WIELKIE SŁOWA UZNANIA DLA CAŁEGO ZESPOŁU – LUDZI, KTÓRZY ZWIĄZANI SĄ Z PORTALEM EPORADY24.PL.
PS Panie Mirku, tak dalej.
Mietek
Nie będę ukrywał, że taka forma porad prawnych zawsze na początku budzi pewne wątpliwości. Jednak po otrzymaniu odpowiedzi na moje pytania mogę stanowczo stwierdzić, że ta forma daje większe korzyści dla klienta, gdyż po otrzymaniu pytania prawnik ma czas, aby w sposób rzetelny przygotować się do odpowiedzi, a nie zdawkowo odpowiedzieć na pytanie. Przede wszystkim dziękuję Pani Irenie, która była ze mną, a nie przeciwko mnie. Pozdrawiam i do „następnego problemu”.
Radosław
Korzystam drugi raz z usług i ponownie jestem zadowolony. Cena naprawdę niska (sądzę, że gdybym poszedł do prawnika, to zapłaciłbym co najmniej 5 razy więcej). Odpowiedź szczegółowa i rzetelna. Chciałem jeszcze zaznaczyć, że pytanie zadałem w weekend (w sobotę), a w niedzielę otrzymałem odpowiedź.
Krzysztof
Odpowiedź na moje pytanie była wyczerpująca i jasna. Udzielenie odpowiedzi nastąpiło bardzo szybko. Zaufano mi. Przed otrzymaniem potwierdzenia wpłaty należności na Państwa konto udzielono mi (w ramach kredytu zaufania) odpowiedzi. Już rozreklamowałam Państwa firmę wśród moich znajomych. Jeszcze raz bardzo dziękuję za szybką i bardzo fachową, uprzejmą obsługę.
Z pozdrowieniami, Jolanta
Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!
Małgosia
Na początku miałam pewne obawy do porad udzielanych przez internet. Nie słyszałam nigdy o czymś takim, przypadkowo się natknęłam, szukając czegoś. Zaryzykowałam, nie żałuję, a nawet polecam wszystkim. Podoba mi się możliwość zadawania kolejnych pytań, bo nie wszystko od razu przyjdzie do głowy (u radcy lub adwokata trzeba kolejny raz zapłacić za poradę dotyczącą tej samej sprawy). Tu odpowiedzi na nurtujące mnie pytania dostałam nawet po 5 miesiącach w ramach tej samej opłaty. Z czystym sumieniem polecam jeszcze niezdecydowanym. Ja na pewno będę jeszcze korzystać, jeśli tylko zajdzie taka potrzeba.
Jola
Dziękuję za bardzo profesjonalną poradę i okazaną cierpliwość. Odpowiedź nadeszła bardzo szybko, a wszelkie niezrozumiałe dla mnie informacje szybko zostały wyjaśnione przy pomocy opcji pytań dodatkowych. Pan Łukasz jest osobą szalenie kompetentną i z pełną odpowiedzialnością mogę polecić jego, jak i sam portal eporady24 innym osobom z rozterkami prawnymi. Gdy zgłosiłam się do prawniczki wcześniej, była zniecierpliwiona moimi „głupimi” pytaniami, a połowy z jej wywodów nie zdołałam zapamiętać. Tutaj mam wszystko na piśmie i mogę powracać do wiadomości, gdy zapomnę, „jak to szło”. Polecam serdecznie – zawsze jest to kontroopinia i do tego poparta przepisami i paragrafami, które przydają się później w sądzie. Polecam i pozdrawiam cały zespół eporady24.
Jolanta
Oferta a zaproszenie do zawarcia umowy, czyli kto składa ofertę w obrocie elektronicznym?
W początkach obrotu elektronicznego istniał problem – jaki jest charakter składania propozycji handlowych za pośrednictwem elektronicznych środków komunikacji, takich jak strony WWW? Wejdźmy na stronę pierwszej z brzegu księgarni internetowej. Mamy tam listę książek i gdy już wybierzemy te, które nas interesują, możemy wypełnić formularz i wysłać go. Pojawia się pytanie: kto składa ofertę? Czy właściciel sklepu internetowego wystawiając na sprzedaż książki, czy też użytkownik – wysyłając formularz zamówienia. W pierwszym wypadku złożenie zamówienia przez klienta oznaczałoby akceptację oferty i zawarcie umowy, sprzedawca nie miałby zatem obowiązku wysłania potwierdzenia zamówienia. W drugim wypadku dopiero potwierdzenie zamówienia przez sprzedawcę oznaczałoby sfinalizowanie transakcji. Miałoby to także wpływ na czas i miejsce zawarcia umowy. Prawo polskie nie rozstrzyga jednoznacznie tej kwestii. Z jednej strony ogłoszenia, reklamy, cenniki i inne informacje skierowane do ogółu lub do poszczególnych osób, poczytuje się w razie wątpliwości nie za ofertę, lecz za zaproszenie do zawarcia umowy (art. 71 K.c.). Jednakże szczególny przepis Kodeksu cywilnego (mający pierwszeństwo przed art. 71), tj. art. 543 stanowi, iż wystawienie rzeczy w miejscu sprzedaży na widok publiczny z oznaczeniem ceny uważa się za ofertę sprzedaży. Wystawienie towarów na stronie WWW podpadać powinno teoretycznie pod ten przepis. Względy celowości, łatwości obrotu elektronicznego, a przede wszystkim zdrowego rozsądku przemawiają jednak – wbrew brzmieniu przepisu – za uznaniem, iż to użytkownik, składając zamówienie przez internet, składa ofertę, a sprzedawca, wysyłając potwierdzenie, ofertę tę przyjmuje i dochodzi do zawarcia umowy.
Kiedy oferta złożona w postaci elektronicznej wiąże składającego?
Ogólną regułę odnośnie związania ofertą formułuje art. 66 § 2 K.c., zgodnie z którym, jeśli składający (oferent) oznaczył termin związania („obowiązywania”) oferty, to przestaje ona obowiązywać z upływem terminu. Jeśli takiego terminu nie oznaczył, to oferta złożona w obecności drugiej strony albo za pomocą środka bezpośredniego porozumiewania się na odległość przestaje wiązać, gdy nie zostanie przyjęta niezwłocznie, złożona w inny sposób przestaje wiązać z upływem czasu, w którym składający ofertę mógł w zwykłym toku czynności otrzymać odpowiedź, wysłaną bez nieuzasadnionego opóźnienia.
Od tych zasad jest wyjątek: oferta złożona w postaci elektronicznej wiąże składającego, jeżeli druga strona niezwłocznie potwierdzi jej otrzymanie (art. 661 § 1 K.c.). Przykładowo, klient zamawia książkę z internetowej księgarni (składa zamówienie – ofertę), a sklep potwierdza złożenie zamówienia. Potwierdzenie to powinno nastąpić także w formie elektronicznej (art. 11 ust. 1 Dyrektywy o handlu elektronicznym). Musi ono zostać przesłane niezwłocznie, ponieważ użytkownik nie może przez kilka dni trwać w niepewności co do losu jego zamówienia. Jest to o tyle istotne, iż jeśli np. wysłaliśmy zamówienie, a potwierdzenie przychodzi po tygodniu, oznacza to, iż nie jesteśmy związani zamówieniem i nie dochodzi do zawarcia umowy (sklep nie może zatem żądać zapłaty, jeśli zrezygnowaliśmy zniechęceni długim oczekiwaniem).
Jednakże przepisu tego nie stosuje się (identycznie jak przy obowiązkach informacyjnych) do zawierania umów za pomocą poczty elektronicznej albo podobnych środków indywidualnego porozumiewania się na odległość (np. Gadu-gadu, Skype) oraz w stosunkach między przedsiębiorcami, jeżeli strony tak postanowiły (art. 661 § 4 K.c.). W takim wypadku stosować należy art. 66 § 2 K.c. i inne ogólne przepisy. Jeśli więc przedsiębiorca otrzymał od osoby, z którą pozostaje w stałych stosunkach gospodarczych, ofertę zawarcia umowy w ramach swej działalności, brak niezwłocznej odpowiedzi poczytuje się za przyjęcie oferty (art. 682 K.c.). W innych wypadkach (obrót konsumencki, obrót między przedsiębiorcami niepozostającymi w stałych stosunkach) skutki zależą od środka, jakiego użyto. Jeśli oferta została złożona za pomocą bezpośredniego środka porozumiewania się na odległość (Gadu-gadu, Skype′a, chatów internetowych), to przestaje wiązać, gdy nie zostanie niezwłocznie przyjęta. Natomiast jeśli została wysłana pocztą elektroniczną (nie jest ona bezpośrednim środkiem porozumiewania się, brak jest bowiem bezpośredniego kontaktu z adresatem), to wygasa ona z upływem czasu, w którym składający mógł w zwykłym toku czynności otrzymać odpowiedź wysłaną bez nieuzasadnionego opóźnienia (zależeć to będzie od rodzaju i wartości oferty, zwykle będzie to od jednego do kilku dni).
Doręczenie elektronicznego oświadczenia woli
Oświadczenie woli wyrażone w postaci elektronicznej jest złożone innej osobie z chwilą, gdy wprowadzono je do środka komunikacji elektronicznej w taki sposób, żeby osoba ta (adresat) mogła zapoznać się z jego treścią (art. 61 § 2 K.c.). Przepis ten jest potwierdzeniem powszechnej w prawie polskim teorii doręczenia, zgodnie z którą np. pismo przesłane pocztą uważa się za doręczone w momencie, kiedy znalazło się w skrzynce pocztowej adresata, nawet jeśli nie odbiera go przez tydzień (z wyjątkiem awizo). Identyczna zasada obowiązuje przy e-obrocie. Oświadczenie musi być więc wprowadzone do środka komunikacji elektronicznej w sposób prawidłowy (np. wysłanie e-maila), po drugie, odbiorca musi mieć możliwość zapoznania się z jego treścią (nie jest natomiast istotne, czy się z tym oświadczeniem zapoznał!). Wydaje się, iż od rozsądnego internauty, można oczekiwać sprawdzania poczty chociaż raz dziennie. Natomiast za prawidłowo doręczonego nie można uznać oświadczenia na adres e-mail, którego odbiorca np. nie używa, jeśli wcześniej o tym poinformował. W razie zmiany adresu e-mailowego jego właściciel powinien zapewnić usługę przekserowania e-maili, w innym bowiem wypadku, jeśli nie poinformuje kontrahentów o takiej zmianie, oświadczenia wysyłane pod stary adres będą skuteczne. Wbrew pozorom przypadki złośliwej zmiany adresów mailowych w celu uniknięcia odbierania korespondencji zdarzają się dość często. Jeśli właściciel skrzynki wyjeżdża na urlop lub nie może korzystać z internetu przez kilka dni (to drugie zdarza się jednak coraz rzadziej), to powinien użyć usługi automatycznych odpowiedzi (auto-reply, wystarczy typowa formułka: out of office, tzw. „elektroniczne awizo”), z czego odpowiedź powinna być generowana we wszystkich językach, jakimi mogą posługiwać się potencjalni nadawcy (język ojczysty właściciela, angielski i jeszcze inny, jeśli używają go stali kontrahenci). Awaria komputera nie stanowi okoliczności, na którą można się skutecznie powołać, ponieważ to na właścicielu sprzętu spoczywa obowiązek utrzymania go w należytym stanie, poza tym można przecież korzystać z internetu w wielu miejscach. Może być natomiast taką okolicznością awaria sieci, jeśli nastąpiła wskutek czynników niezależnych od użytkownika (np. awaria prądu wskutek burzy, atak cyberterrorystyczny czy zaniedbanie providera).
Czas zawarcia umowy elektronicznej
Zgodnie z art. 70 § 1 K.c. w razie wątpliwości umowę poczytuje się za zawartą w chwili otrzymania przez składającego ofertę oświadczenia o jej przyjęciu, a jeżeli dojście do składającego ofertę oświadczenia o jej przyjęciu nie jest wymagane – w chwili przystąpienia przez drugą stronę do wykonania umowy. Ponieważ co do zasady oferta złożona w postaci elektronicznej jest wiążąca, jeśli druga strona niezwłocznie potwierdzi jej otrzymanie – art. 661 § 1 (zatem wymagane jest potwierdzenie) – będzie to moment doręczenia potwierdzenia składającemu ofertę (zob. art. 60 § 2 K.c.), czyli zwykle moment dojścia na skrzynkę pocztową zamawiającego np. potwierdzenia złożenia zamówienia. Natomiast jeśli nie jest wymagana akceptacja oferty (np. przedsiębiorcy tak postanowili), to będzie to moment przystąpienia przez drugą stronę do wykonania umowy (np. rozpoczęcie wysyłki towaru). Czas zawarcia umowy jest ważny, gdyż od tego momentu liczy się np. termin wysyłki, termin na wykonanie prawa odstąpienia itd.
Miejsce zawarcia umowy elektronicznej
Miejsce zawarcia umowy jest kwestią bardzo istotną, m.in. dla określenia właściwości sądu czy właściwego prawa. Może mieć to w szczególności znaczenie przy umowach zawieranych z podmiotami zagranicznymi. Zgodnie z art. 70 § 2 K.c. w razie wątpliwości umowę poczytuje się za zawartą w miejscu otrzymania przez składającego ofertę oświadczenia o jej przyjęciu, a jeżeli dojście do składającego ofertę oświadczenia o jej przyjęciu nie jest wymagane albo oferta jest składana w postaci elektronicznej – w miejscu zamieszkania albo w siedzibie składającego ofertę w chwili zawarcia umowy. Tak więc art. 70 § 2 K.c. jednoznacznie rozstrzyga kwestię, iż jeśli np. zamawiamy towar przez internet, to miejscem zawarcia umowy będzie nasze miejsce zamieszkania (a nie kontrahenta). Jeśli jednak oferta została złożona w postaci tradycyjnej, a jedynie jej przyjęcie nastąpiło drogą elektroniczną, to wówczas – zgodnie z treścią przepisu – miejscem zawarcia umowy będzie miejsce otrzymania przez składającego ofertę oświadczenia o jej przyjęciu (co jest stwierdzeniem mało fortunnym dla e-obrotu, można bowiem sobie wyobrazić sytuację, kiedy ktoś np. odbiera e-maila potwierdzającego, będąc na wakacjach... w Tunezji i zgodnie z tym przepisem w takim wypadku miejscem zawarcia umowy będzie Tunezja). Należałoby się chyba skłonić ku w miarę rozsądnej interpretacji tego przepisu i przyjąć, iż miejscem zawarcia umowy powinno być również miejsce zamieszkania oferenta (składającego ofertę).
Lubię To!
Oceń przydatność tekstu:
 Ocena przydatności tekstu:
|
Oceń zrozumienie tekstu:
Ocena zrozumienia tekstu:
|
poleć artykuł znajomemu  wersja do druku 
|
Jakub Bonowicz – aplikant radcowski, doktorant, nauczyciel akademicki w Katedrze Prawa Cywilnego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego. Pracownik kancelarii radcowskiej. Specjalizuje się w prawie cywilnym, ubezpieczeniowym, nieruchomościach oraz prawie konkurencji, nowych technologii, internetu i własności intelektualnej... więcej informacji »
|
|
ilość pytań: 2557
ilość artykułów: 790
ilość orzeczeń: 20042
ilość opinii: 1102
