|
Opublikowane: 07.08.2009
Autor: Jakub Bonowicz
Zawarcie umowy drogą elektroniczną – część 1
Artykuł omawia podstawy prawne składania oświadczeń woli i zawierania umów za pośrednictwem internetu.
Wybrane Opinie Klientów
Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.
Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek
Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.
Iwona
Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim” w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!
Stały klient Tomasz.
Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.
Krzysztof
Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.
Anna
Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!
Tomasz
Chciałbym podziękować za wyczerpujące informacje. Zakres, sposób i terminowość udzielonych informacji nie pozwalają wystawić innej opinii, jak tylko bardzo, bardzo pozytywną. Zdaję sobie sprawę, że inne możliwości są w trakcie rozmowy na żywo, a inne w kontakcie medialnym. Dziękuję, pozdrawiam i życzę dalszej owocnej i na równie wysokim poziomie działalności (wolałbym jednak za często nie mieć okazji wystawiania Państwu opinii i korzystać z Państwa usług w podobnych tematach, co nie zmienia faktu, że jeśli będę musiał, na pewno skorzystam z nich bez namysłu).
Jeszcze raz pozdrawiam, Kazimierz
Chciałam bardzo podziękować panu Karolowi Jokielowi za wyczerpującą poradę w mojej sprawie. To naprawdę godny polecenia portal. Odpowiedzi są szybkie, tanie i naprawdę proste w odbiorze. Każdy zrozumie polskie prawo, jeśli zwróci się do tego portalu o pomoc :)
Izabela
Odpowiedź niemal błyskawiczna, pełna i wyczerpująca, a jednocześnie napisana prostym i zrozumiałym dla laika językiem. Wielkim plusem jest możliwość bezpłatnego zadawania dodatkowych pytań. Na pewno będę wszystkim polecała ten portal. Dziękuję i pozdrawiam.
Zofia
Porada bardzo rzetelna i wyczerpująca temat. Miałem pewne wątpliwości co do takiej formy. Po otrzymaniu i po przeanalizowaniu odpowiedzi (i to wszystko „czarne na białym” z podstawą prawną) stwierdziłem, że należy częściej korzystać z Waszych usług.
Jacek
Jestem bardzo zadowolona ze współpracy z Waszą firmą, poradę otrzymałam szybko i kompetentnie, dostałam także odpowiedzi na wszystkie dodatkowe pytania. Wasza porada w istotny sposób pomogła mi podjąć ważną życiową decyzję.
Magda
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Mecenasie, pomimo swego kalectwa i znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan uzdolnionym dydaktykiem o wielkiej wiedzy praktycznej – potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. Strona dodana do ulubionych. Eporady24.pl to jest to :-)) Wielkie podziękowania dla wszystkich pracowników.
Wszystkiego dobrego w nowym roku życzy Mietek
Bardzo profesjonalna obsługa i naprawdę fachowe doradztwo. Odpowiedź mi wiele wyjaśniła i dalej będę korzystać z tych usług, bo sprawa, o którą pytałam, nie była prosta, więc wolę, by prowadził tą sprawę specjalista, więc sukces murowany.
Pozdrawiam, Krzysztofa
Jestem wdzięczna za uzyskane informacje. Przede wszystkim odpowiedzi pojawiają się bardzo szybko i nawet w sobotę i w niedzielę informacje przesyłane, co mnie bardzo, bardzo cieszy. Skorzystałem z usług portalu i tego nie żałuję, informacje są przejrzyste. Jestem mądrzejsza, douczona, tylko żeby moja sprawa została pozytywnie rozpatrzona – byłabym happy. Zaryzykowałam i dobrze, że skorzystałam z tego portalu, polecam!!!
Irena
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Dariuszu, chcę podziękować za cierpliwość – pomimo znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan nadzwyczajnym człowiekiem <<SIŁA SPOKOJU>>. Potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. EPORADY24.PL – TO JEST TO. Na pewno skorzystam z Pańskich porad w dalszym postępowaniu. WIELKIE SŁOWA UZNANIA DLA CAŁEGO ZESPOŁU – LUDZI, KTÓRZY ZWIĄZANI SĄ Z PORTALEM EPORADY24.PL.
PS Panie Mirku, tak dalej.
Mietek
Nie będę ukrywał, że taka forma porad prawnych zawsze na początku budzi pewne wątpliwości. Jednak po otrzymaniu odpowiedzi na moje pytania mogę stanowczo stwierdzić, że ta forma daje większe korzyści dla klienta, gdyż po otrzymaniu pytania prawnik ma czas, aby w sposób rzetelny przygotować się do odpowiedzi, a nie zdawkowo odpowiedzieć na pytanie. Przede wszystkim dziękuję Pani Irenie, która była ze mną, a nie przeciwko mnie. Pozdrawiam i do „następnego problemu”.
Radosław
Korzystam drugi raz z usług i ponownie jestem zadowolony. Cena naprawdę niska (sądzę, że gdybym poszedł do prawnika, to zapłaciłbym co najmniej 5 razy więcej). Odpowiedź szczegółowa i rzetelna. Chciałem jeszcze zaznaczyć, że pytanie zadałem w weekend (w sobotę), a w niedzielę otrzymałem odpowiedź.
Krzysztof
Odpowiedź na moje pytanie była wyczerpująca i jasna. Udzielenie odpowiedzi nastąpiło bardzo szybko. Zaufano mi. Przed otrzymaniem potwierdzenia wpłaty należności na Państwa konto udzielono mi (w ramach kredytu zaufania) odpowiedzi. Już rozreklamowałam Państwa firmę wśród moich znajomych. Jeszcze raz bardzo dziękuję za szybką i bardzo fachową, uprzejmą obsługę.
Z pozdrowieniami, Jolanta
Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!
Małgosia
Na początku miałam pewne obawy do porad udzielanych przez internet. Nie słyszałam nigdy o czymś takim, przypadkowo się natknęłam, szukając czegoś. Zaryzykowałam, nie żałuję, a nawet polecam wszystkim. Podoba mi się możliwość zadawania kolejnych pytań, bo nie wszystko od razu przyjdzie do głowy (u radcy lub adwokata trzeba kolejny raz zapłacić za poradę dotyczącą tej samej sprawy). Tu odpowiedzi na nurtujące mnie pytania dostałam nawet po 5 miesiącach w ramach tej samej opłaty. Z czystym sumieniem polecam jeszcze niezdecydowanym. Ja na pewno będę jeszcze korzystać, jeśli tylko zajdzie taka potrzeba.
Jola
Dziękuję za bardzo profesjonalną poradę i okazaną cierpliwość. Odpowiedź nadeszła bardzo szybko, a wszelkie niezrozumiałe dla mnie informacje szybko zostały wyjaśnione przy pomocy opcji pytań dodatkowych. Pan Łukasz jest osobą szalenie kompetentną i z pełną odpowiedzialnością mogę polecić jego, jak i sam portal eporady24 innym osobom z rozterkami prawnymi. Gdy zgłosiłam się do prawniczki wcześniej, była zniecierpliwiona moimi „głupimi” pytaniami, a połowy z jej wywodów nie zdołałam zapamiętać. Tutaj mam wszystko na piśmie i mogę powracać do wiadomości, gdy zapomnę, „jak to szło”. Polecam serdecznie – zawsze jest to kontroopinia i do tego poparta przepisami i paragrafami, które przydają się później w sądzie. Polecam i pozdrawiam cały zespół eporady24.
Jolanta
Umowy zawierane za pośrednictwem sieci są coraz powszechniejsze. Transakcje na allegro, elektroniczne formularze, zakupy, e-księgarnie, serwisy świadczące usługi informacyjne. Warto więc przyjrzeć się prawnym aspektom zawierania takich umów. W jakiej formie powinny być złożone oświadczenia? W jakim czasie i w jakim miejscu taka umowa zostaje zawarta? Jakie wymogi powinien spełnić przedsiębiorca składający elektroniczną ofertę? Kiedy można uchylić się od umowy zawartej za pośrednictwem sieci? Kiedy oświadczenie złożone drogą elektroniczną uważa się za doręczone? Na te – bardzo często zadawane przez internautów pytania – postaram się odpowiedzieć.
Podstawy prawne
W Unii Europejskiej tzw. prawo obrotu elektronicznego (e-commerce) regulują przede wszystkim następujące dyrektywy:
- 1997/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 20.05.1997 r. w sprawie ochrony konsumentów w przypadku umów zawieranych na odległość1;
- 1999/93/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 13.12.1999 r. w sprawie wspólnotowych ram w zakresie podpisów elektronicznych2;
- 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 08.06.2000 r. w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego (dyrektywa o handlu elektronicznym)3;
- 2002/65/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 23.09.2002 r. dotycząca sprzedaży konsumentom usług finansowych na odległość oraz zmieniająca dyrektywę Rady 90/619/EWG oraz dyrektywy 97/7/WE i 97/27/WE4.
W polskim systemie prawnym:
- ustawa z 02.03.2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (wdraża dyrektywę 1997/7/WE oraz dyrektywę 2000/65/WE5;
- ustawa z 18.09.2001 r. o podpisie elektronicznym, dalej: „u.p.e.” (wdraża dyrektywę 1999/93/WE)6;
- ustawa z 17.07.2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną7 (wdraża dyrektywę 2000/31/WE, z wyjątkiem przepisów dotyczących umów zawieranych elektronicznie);
- ustawa z 14.02.2003 r. o zmianie Kodeksu cywilnego i niektórych innych ustaw (wdraża pozostałe przepisy dyrektywy 2000/31/WE)8 i to właśnie na nich się skupię, gdyż stanowi to swego rodzaju wstęp do prawa e-commerce.
Elektroniczne oświadczenie woli
Zgodnie z art. 60 K.c., z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny, w tym również przez ujawnienie tej woli w postaci elektronicznej (oświadczenie woli).
Forma pisemna zwykła
Oświadczenie elektroniczne jest równoważne z formą pisemną zwykłą, jeśli opatrzone zostanie bezpiecznym podpisem elektronicznym, weryfikowanym przy pomocy ważnego, kwalifikowanego certyfikatu (art. 78 § 2 K.c.). Podpis elektroniczny (art. 3 pkt 1 u.p.e.) – to „dane w postaci elektronicznej, które wraz z innymi danymi, do których zostały dołączone lub z którymi są logicznie powiązane, służą do identyfikacji osoby składającej podpis”. Podpis ten musi być bezpieczny (pojęcie to definiuje art. 3 pkt 2 u.p.e.) oraz weryfikowalny, tzn. można dokonać czynności, które umożliwiają zidentyfikowanie osoby składającej podpis elektroniczny, pozwalają stwierdzić, że podpis został złożony za pomocą danych służących do składania podpisu elektronicznego przyporządkowanych do tej osoby i pozwalają stwierdzić, że dane opatrzone tym podpisem nie uległy zmianie po złożeniu podpisu elektronicznego (art. 3 pkt 22 u.p.e.).
Weryfikacja ta dokonywana jest z użyciem ważnego certyfikatu, tj. elektronicznego zaświadczenia, za pomocą którego dane służące do weryfikacji podpisu elektronicznego są przyporządkowywane do osoby składającej podpis elektroniczny i które umożliwiają identyfikację tej osoby (art. 3 pkt 10 u.p.e.). Certyfikat ten musi być kwalifikowany, tj. spełniać warunki określone w ustawie, wydany musi być przez kwalifikowany podmiot świadczący usługi certyfikacyjne (art. 3 pkt 12 u.p.e.). Wszystkie te warunki muszą być łącznie spełnione, aby elektroniczne oświadczenie spełniało wymóg formy pisemnej.
Warto jednak wiedzieć, że pewnych czynności, dla których ustawa wymaga formy pisemnej, nie można dokonać w formie elektronicznej. Są to sytuacje, gdy ustawa obliguje do złożenia własnoręcznego podpisu (podpis elektroniczny takim nie jest). Nie sporządzimy więc póki co elektronicznego testamentu (art. 949 § 1 K.c.), weksla czy czeku.
Brak formy
Jeśli którykolwiek z wymienionych wyżej warunków nie zostanie spełniony, to czynność w postaci elektronicznej nie spełnia wymogów formy pisemnej. Jeśli jednak dla ważności czynności nie jest wymagana (ustawą lub umową stron) żadna forma, to oświadczenia takie normalnie funkcjonują w obrocie prawnym. Może być tak w dwóch wypadkach, albo brak jest w ogóle wymogu formy (np. przy umowie świadczenia usług), albo też wymóg taki jest, ale brak jest rygoru nieważności (forma ad probationem); np. umowa pożyczki o wartości przekraczającej 500 zł (art. 720 § 2 K.c.). W tym drugim wypadku umowa elektroniczna jest ważna, jednakże w razie sporu nie jest dopuszczalny dowód ze świadków lub przesłuchania stron na fakt dokonania czynności (art. 74 § 2 K.c.). W praktyce jednak to ograniczenie ma coraz mniejsze znaczenie, gdyż mimo to będzie można powołać się na takie dowody, jeśli żąda tego konsument w sporze z przedsiębiorcą (art. 74 § 2 K.c.) albo gdy stronami czynności prawnych są przedsiębiorcy (art. 74 § 3 K.c.); obie te sytuacje są bardzo częste w obrocie elektronicznym, oraz gdy fakt dokonania czynności zostanie uprawdopodobniony za pomocą pisma (art. 74 § 2 K.c.), np. przesłane zostanie pisemne potwierdzenie zawarcia umowy. Ponadto uchylono w 2003 r. art. 75 K.c., który przewidywał formę pisemną ad probationem, jeśli wartość transakcji przekraczała 2000 zł. W praktyce więc większość umów może być zawierana w formie elektronicznej bez ograniczeń.
Jest to zgodne z założeniami Dyrektywy 1999/93/WE oraz art. 8 u.p.e., który stanowi, iż nie można odmówić podpisowi elektronicznemu skuteczności i ważności tylko na tej podstawie, że istnieje w postaci elektronicznej, dane służące do weryfikacji podpisu nie mają kwalifikowanego certyfikatu lub nie został złożony za pomocą bezpiecznego urządzenia służącego do składania podpisu elektronicznego.
Natomiast art. 9 ust. 2 Dyrektywy 2000/31/WE przewiduje możliwość wyłączenia swobody obrotu elektronicznego w odniesieniu do niektórych kategorii umów wymienionych w tym przepisie, tj.: umów przenoszących prawa do nieruchomości (z wyjątkiem najmu), umów, dla których prawo wymaga czynności sądów, władz publicznych lub zawodów związanych z wykonywaniem władzy publicznej, umów poręczenia lub zabezpieczenia zawieranych przez osoby, które czynią to poza działalnością gospodarczą lub zawodową, umowy prawa rodzinnego i spadkowego. Jednakże Państwa Członkowskie mają obowiązek przedkładać Komisji co 5 lat sprawozdanie wyjaśniające powody ograniczenia zasady swobody składania oświadczeń w postaci elektronicznej. W miarę więc postępu techniki i rozwoju nowych technologii zwiększać się więc będzie swoboda e-commerce.
Forma pisemna z datą pewną
Już teraz za pomocą podpisu elektronicznego możliwe jest nie tylko zachowanie formy pisemnej, ale i daty pewnej. Jest to tzw. znakowanie czasem (art. 3 pkt 16 u.p.e) – usługa polegająca na dołączaniu do danych w postaci elektronicznej, logicznie powiązanych z danymi opatrzonymi podpisem lub poświadczeniem elektronicznym, oznaczenia czasu w chwili wykonania tej usługi oraz poświadczenia elektronicznego tak powstałych danych przez podmiot świadczący tę usługę. Domniemywa się wówczas, że podpis elektroniczny znakowany czasem został złożony nie później niż w chwili dokonywania znakowania (art. 7 u.p.e.).
Akt notarialny
Trwają również prace nad aktem notarialnym w formie elektronicznej (akt wirtualny)9.
- Dz. U. UE L 1997/144/19.
- Dz. U. UE L 2000/13/12.
- Dz. U. EU L 2000/178/1.
- Dz. U. UE L 2002/271/16.
- Dz. U. Nr 22, poz. 271.
- Dz. U. Nr 130, poz. 1450.
- Dz. U. Nr 144, poz. 1204.
- Dz. U. Nr 49, poz. 408, nowelizacja weszła w życie dnia 25.09.2003 r.
- Zob. Elektroniczny Akt Notarialny – czyli, jaki powinien być standard zapisu i archiwizowania czynności notarialnej, Konsorcjum na rzecz budowy społeczności informacyjnej notariuszy RP, http://home.notariat.pl/archiwum/0001-notariat.pl_elektroniczny_akt_notarialny.pdf.
Lubię To!
Oceń przydatność tekstu:
 Ocena przydatności tekstu:
|
Oceń zrozumienie tekstu:
Ocena zrozumienia tekstu:
|
poleć artykuł znajomemu  wersja do druku 
|
Jakub Bonowicz – aplikant radcowski, doktorant, nauczyciel akademicki w Katedrze Prawa Cywilnego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego. Pracownik kancelarii radcowskiej. Specjalizuje się w prawie cywilnym, ubezpieczeniowym, nieruchomościach oraz prawie konkurencji, nowych technologii, internetu i własności intelektualnej... więcej informacji »
|
|
ilość pytań: 2557
ilość artykułów: 790
ilość orzeczeń: 20042
ilość opinii: 1102
