ePorady24.pl Prawo spadkowe Zachowek Roszczenie o zachowek – przerwanie biegu przedawnienia
Zadaj pytanie ›

Biuletyn

Prenumerata biuletynu
 Zadaj pytanie ›

Opublikowane: 26.05.2009

Autor: Jakub Bonowicz

Roszczenie o zachowek – przerwanie biegu przedawnienia

Artykuł omawia problematyką przerwania biegu przedawnienia roszczenia o zachowek.

Wybrane Opinie Klientów

Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług  nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi  ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.

Zbyszek


Żadna opinia nie wyrazi mojej wdzięczności dla zespołu ePorady. Moja sprawa wydawała mi się tak skomplikowana, że nie do rozwiązania. Nie wiedziałem, od której strony ją zacząć. Szperając w internecie, natrafiłem na ePorady i okazało się, że moją sprawę można zacząć od strony, której absolutnie bym się nie spodziewał.

Jestem bardzo zadowolony z obrotu sprawy, która mnie dotyczy. Z tak znikomych danych, które przekazałem, otrzymałem pismo tak profesjonalnie napisane, jakby zespół ePorady był moim bardzo dobrym znajomym i znał mój problem tak dobrze jak ja. Dziękuję bardzo i będę polecał wszystkim korzystanie z waszych usług.

Pozdrawiam i do miłego, Henryk


Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!

Małgorzata


Widziałem już wiele pozwów, ale sporządzony przez prawnika z eporady24.pl jest prawdziwym majstersztykiem i wyrazem profesjonalizmu. Jasno, konkretnie, przy minimum słów, maksimum treści. Do tego relacja jakości do ceny również znajduje swoje uzasadnienie. Z pełnym przekonaniem wygranej sprawy zanoszę pozew do sądu. Nikomu nie należy życzyć sądowych spraw, ale gdyby zaszła potrzeba, z pełnym przekonaniem mogę polecić eporady24.pl.

Jacek


Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!

Zbyszek


Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim”  w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!

Stały klient Tomasz.


Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez  maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.

Iwona


Wspaniały serwis, wspaniali prawnicy. Szybka odpowiedź na pytanie i, co najważniejsze, wyczerpująca odpowiedź. Prawnicy są wspaniali, dostałam bardzo przejrzystą odpowiedź, zawierającą ważne szczegóły. Pani prawnik dokładnie doradziła mi, co mam robić, jak działać, jakie mam możliwości, co mam uwzględnić, pisząc wniosek, z jakiego paragrafu i co dla mnie ważne – napisała także od siebie, co najlepiej wypisać i na co zwracać uwagę. Gorąco polecam.

Agnieszka


Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.

Anna


Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.

Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.


Dziękuję za fachową poradę – bardzo mnie uspokoiła. Pani sędzia podczas rozprawy, uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, również powołała się na cytowane przez Pana artykuły. Pozdrowienia dla Pana Lenowieckiego – od dziś polecam wszystkim EPORADY24.

Danuta


Fachowa porada bardzo dokładnie opisana szybko na temat miałem uczucie że rozmawiam z prawnikiem w cztery oczy - gorąco polecam.

Maciej


Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!

Tomasz


Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!

Małgosia


Dziękuję za jasną, rzeczową i bardzo szybką odpowiedź. Dzięki waszej pomocy sprawę w sądzie wygrałam. Wszystkim będę polecać Wasz portal eporady24.

Joanna


Serdecznie dziękuję prawnikom tego portalu za pomoc. Odpowiedzi były naprawdę rzetelne i, co ważne, udzielane bardzo szybko. Wiem, „na czym stoję”. Wiedzy nigdy za wiele, w kancelarii bywało, że po opisaniu swojego problemu dowiadywałem się jedynie, że sprawa jest ciekawa i trudna, traciłem czas, pieniądze i wiedziałem tyle, co wiedziałem. W przypadku tego portalu tak się nie da – jest pytanie i jest wyczerpująca odpowiedź. Osobiście jestem bardzo zadowolony z porady.

Roman


BARDZO POLECAM. Sprawa z którą się zwróciłem wydawała się bez wyjścia. Wplątałem się w bardzo skomplikowany "układ" współpracy z dużym producentem materiałów budowlanych. Sądziłem, że mając gwarancję + aprobaty + deklaracje + faktury i wykonując usługi na wysokim poziomie mogę spać spokojnie. Myliłem się. Realia okazały się bardzo brutalne. Byłem załamany - wszystkie próby zainteresowania różnych instytucji były nieskuteczne. Pani Eliza wskazała mi sposób i czynnie POMOGŁA w jego wprowadzeniu. Wiem, że do ostatecznego rozstrzygnięcia minie jeszcze sporo czasu. Sprawa jest naprawdę bardzo trudna. Odzyskałem jednak wiarę w siebie i ludzi. Kontakt bardzo dobry - o wiele lepszy od kontaktów z innymi prawnikami. Jeszcze raz gorąco POLECAM.

Zbyszek.


Panie, Panowie, nie marnujcie czasu na przeszukiwanie internetu i poszukiwanie właściwych rozwiązań co do waszych prywatnych spraw. Napiszcie zapytanie do „eporady24”, a szybko, konkretnie i na temat dostaniecie odpowiedź... Za niewielką opłatą uzyskałem nie „odpowiedź”, lecz „odpowiedzi”, bo było ich kilka i jestem w pełni usatysfakcjonowany.

Pozdrawiam serdecznie, Jarek


Jeżeli w poradach rozdawaliby Oskary, na pewno bym wysłał nominację do Oskara na eporady24.

Pozdrawiam, Piotr


Dziękuję bardzo za rzetelną i wyczerpującą odpowiedź. Od jakiegoś czasu słyszałam różne sprzeczne opinie dotyczące mojego problemu i szczerze mówiąc, nie bardzo wiedziałam, do kogo się zwrócić, by uzyskać potrzebne informacje. W stosownym urzędzie nie dowiedziałam się niestety niczego konkretnego, a korzystanie z drogich usług biur doradczych nie wchodziło w grę. Państwa konkurencja w internecie wyceniła mój problem drożej. Pan Aleksander Słysz dokładnie przeanalizował moje pytania i rozwiał wątpliwości. Teraz wiem, jakie powinnam podjąć kroki w najbliższej przyszłości. Przyznam się, że obawiałam się krótkiej, lakonicznej odpowiedzi, niekoniecznie adekwatnej do wpłaconej kwoty, ale jestem pozytywnie zaskoczona. Duży plus za możliwość zadawania pytań dodatkowych.

Dziękuję i pozdrawiam cały zespół, Roksana


Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.

Krzysztof

 


Zagadnienia ogólne

 

Roszczenie o zachowek – jako roszczenie majątkowe – ulega przedawnieniu. Oznacza to, iż po upływie określonego terminu (zwanego terminem przedawnienia) pozwany – zobowiązany do zaspokojenia roszczenia o zachowek – może skutecznie unicestwić powództwo przez podniesienie w postępowaniu sądowym zarzutu przedawnienia. Jeśli więc skorzysta on z przysługującego mu środka, zostanie wyłączona możliwość skutecznego dochodzenia roszczenia na drodze sądowej.

 

Dla roszczeń o zachowek termin przedawnienia wynosi 3 lata. Data rozpoczęcia jego biegu zależy od tego, przeciwko komu powód dochodzi roszczenia. Jeśli przeciwko spadkobiercom – termin liczy się od dnia ogłoszenia testamentu, jeśli natomiast przeciwko osobie, która otrzymała od spadkodawcy darowiznę – od dnia otwarcia spadku (art. 1007 Kodeksu cywilnego).

 

Okres ten wbrew pozorom nie jest długi, biorąc pod uwagę fakt, iż wciąż niechętnie reguluje się sprawy spadkowe lub też się z nimi zwleka. Uprawniony do zachowku nie może więc czekać w nieskończoność, bo ryzykuje brakiem skutecznej możliwości dochodzenia roszczenia. Przed taką sytuacją chroni go instytucja przerwania biegu przedawnienia.

 

Zgodnie z art. 123 § 1 pkt 1 K.c. to przerwanie biegu następuje poprzez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Po każdym przerwaniu przedawnienia jego termin biegnie na nowo, z tym że jeśli przerwanie nastąpiło przez wskazaną czynność, przedawnienie biegnie na nowo dopiero od momentu zakończenia postępowania sądowego (art. 124 K.c.).

 

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

 

Należeć tu będą takie czynności jak:

 

  • wytoczenie powództwa o zapłatę zachowku;
  • zawezwanie do próby ugodowej;
  • wniosek o zabezpieczenie roszczenia o zachowek;
  • powództwo o ustalenie istnienia należności z tytułu zachowku;

 

Natomiast, co bardzo ważne, nie przerywa biegu przedawnienia wezwanie dłużnika do zapłaty zachowku! (Orzeczenie GKA z 21.08.1982, OSPiKA 1984, poz. 99).

 

Ponadto bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany również w sytuacji, gdy osoba, przeciwko której roszczenie o zachowek przysługuje, uzna roszczenie. Może ono mieć formą uznania właściwego, tj. czynności prawnej dłużnika, w której stwierdza istnienie roszczenia o zachowek (np. umowa, ugoda, jednostronne oświadczenie, w której zobowiązuje się zapłacić określoną kwotę). Wreszcie może być to także uznanie niewłaściwe, tj. każda czynność dłużnika, z której wynika jego świadomość, że jest zobowiązany, nawet jeśli nie ma on zamiaru przerwania biegu przedawnienia, np.:

 

  • spłata odsetek;
  • spłata części roszczenia;
  • ustanowienie zabezpieczenia;
  • prośba o rozłożenie na raty;
  • prośba o zwolnienie z długu;
  • prośba o odroczenie terminu płatności.

 

Życie buduje jednak znacznie bardziej skomplikowane przypadki niż proste wniesienie pozwu o zachowek czy zawarcie ugody. Powstaje problem, jakie czynności i w jakim zakresie przerywają bieg przedawnienia roszczenia.

 

Zgłoszenie zarzutu nieważności testamentu

 

Kluczowe znaczenie dla omawianej tematyki ma wyrok Sądu Najwyższego z 24 czerwca 2004 r.1, w którym w sposób kompleksowy scharakteryzowano instytucję przedawnienia w odniesieniu do roszczenia o zachowek. Powódka domagała się od pozwanego zasądzenia zachowku po spadkodawcy zmarłym 4 lutego 1992 r. Pozew został wniesiony 6 maja 1998 r. Zmarły w testamencie ustanowił spadkobiercą pozwanego. Postępowanie spadkowe trwała bardzo długo i zakończyło się dopiero w 1998 r. W jego trakcie powódka zgłosiła zarzut nieważności testamentu, nie został on jednak uwzględniony i sąd stwierdził, iż spadek po zmarłym nabył na podstawie testamentu pozwany. Powódce pozostało więc roszczenie o zachowek przeciwko spadkobiercy. Jednak w dniu wniesienia powództwa o jego zapłatę upłynęło już więcej niż 3 lata od ogłoszenia testamentu – pozwany podniósł więc zarzut przedawnienia.

 

Sąd Najwyższy stwierdził, iż specyfika stosunków między spadkobiercami nakazuje bardziej liberalne podejście do kwestii przerwy biegu przedawnienia między nimi, niż w stosunkach między osobami trzecimi a spadkobiercami. Sąd uznał, iż zgłoszenie przez spadkobiercę pominiętego w testamencie w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku zarzutu nieważności testamentu przerywa bieg przedawnienia jego roszczenia o zachowek. Jest to logiczne. Taka osoba najpierw bowiem próbuje obalić ważność testamentu, na podstawie którego została pominięta. Jeśli jej twierdzenie okaże się prawdziwe, to wówczas roszczenie o zachowek staje się co do zasady bezprzedmiotowe, będzie bowiem ona dziedziczyć z ustawy. Dopiero gdy zarzut nie zostanie uwzględniony, wówczas pozostaje takiej osobie dochodzenie zachowku.

 

Nie trzeba oznaczać całej kwoty zachowku w pozwie

 

Zasadą jest, iż wniesienie pozwu przerywa bieg przedawnienia tylko co do dochodzonej kwoty roszczenia. Jeśli więc przysługuje nam wierzytelność o wysokości 100 tys. zł, to jeśli dochodzimy jej na drodze sądowej, ale np. tylko w połowie, to co do pozostałej części biegnie termin przedawnienia. Od tej zasady jest jednak wyjątek: wniesienie sprawy o zachowek przerywa bieg przedawnienia w odniesieniu do takiej jego kwoty, jaka zgodnie z ustaleniami sądu należy się uprawnionemu na dzień orzekania o nim, a nie tylko do kwoty wskazanej w pozwie.2

 

Wynika to z tego, iż w celu określenia zachowku wartość spadku ustala się według cen z chwili orzekania z zachowku (wyrok SN z 25.05.2005 r.3). Sąd, orzekając o zachowku, bierze zaś za podstawę stan faktyczny istniejący w chwili zamknięcia rozprawy (art. 316 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego). Zatem wartość zachowku ma charakter dynamiczny, może się zmieniać.

 

Załóżmy, że zmarły pozostawił córkę i syna, którego ustanowił w testamencie jedynym spadkobiercą. W skład spadku wchodzi kamienica, która w chwili ogłoszenia testamentu (2005 rok) warta była 400 tys. zł. Córka wystąpiła niezwłocznie z roszczeniem o zachowek, podając kwotę 100 tys. zł. (1/2 tego, co dziedziczyłaby z ustawy). W trakcie postępowania doszło jednak do wzrostu cen nieruchomości i budynek opiewa w 2009 r. – według wyceny rzeczoznawcy – na 800 tys. zł. Córka rozszerza więc żądanie do 200 tys. zł. Pozwany argumentuje, iż roszczenie powódki w zakresie przekraczającym początkowo zgłoszoną kwotę 100 tys. zł uległo przedawnieniu, gdyż testament ogłoszono w 2005 r., zaś rozszerzenie żądania dopiero w 2009 r., zatem minął już 3-letni termin, o którym mowa w art. 1007 K.c.

 

Uwzględnienie zarzutu pozwanego prowadziłoby jednak do absurdu. Z wyżej wymienionych zasad ustalania wartości zachowku wynika bowiem, iż uprawniony nie jest w stanie oszacować precyzyjnie jego wysokości w chwili orzekania, gdyż nie przewidzi wahań cen. Dokładnie taką argumentację przyjął sąd. W pozwie wystarczy zatem wskazać wstępną wartość roszczenia o zachowek, by przerwać bieg przedawnienia co do całości, niezależnie od tego, na jaką kwotę potencjalnie będzie ono opiewać. 

 

 

 

 

 

 


 

  1. III CK 127/03, OSNC 2005/6/110, LEX 112709.
  2. Wyrok SN, sygn. III CSK 298/08.
  3. I CSK 765/04.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Nie mamy możliwości odpowiadania na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcesz zadać pytanie – kliknij tutaj >>

  • 0 minus V =

 

 

 

Lubię To!


Oceń przydatność tekstu:

Ocena przydatności tekstu:

Oceń zrozumienie tekstu:

Ocena zrozumienia tekstu:

poleć artykuł znajomemu     wersja do druku

 

Jakub Bonowicz – aplikant radcowski, doktorant, nauczyciel akademicki w Katedrze Prawa Cywilnego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego. Pracownik kancelarii radcowskiej. Specjalizuje się w prawie cywilnym, ubezpieczeniowym, nieruchomościach oraz prawie konkurencji, nowych technologii, internetu i własności intelektualnej... więcej informacji »

»Najczęściej czytane artykuły w dziale
»Najnowsze artykuły w dziale
07.06.2011 | Podział spadku
»Najczęściej czytane pytania w dziale
09.05.2008 | Zachowek po rodzicach
21.05.2008 | Spadek i zachowek
»Najnowsze pytania w dziale

Wybrane opinie naszych klientów:

Szybko i sprawnie. Pomaga przy wzmocnieniu własnego poglądu. Lepiej się człowiek czuje, wiedząc, że inny prawnik też tak myśli.

Lidia

Od kilku dni przygotowuje się do sprawy sądowej, szukałam w internecie odpowiedzi na moje pytania z marnym skutkiem. I nagle EUREKA znalazłam portal eporady24. Na moje pytanie otrzymałam wyczerpującą odpowiedź oczywiście na pytania dodatkowe również. Jeszcze raz bardzo dziękuję, dzięki poradzie Pana Dariusza Kostyry bez lęku idę do sądu. Jestem przygotowana. Na pewno polecę ten serwis znajomym i rodzinie i oczywiście również sama skorzystam. Moja ocena to 5 a powinna być 6 :-)

Gosia

 

Jeżeli w poradach rozdawaliby Oskary, na pewno bym wysłał nominację do Oskara na eporady24.

Pozdrawiam, Piotr

Opinia przeszła moje najśmielsze oczekiwania. Jest bardzo dokładna, rzetelna, odwołująca się do konkretnych przepisów, które cytuje niekiedy wprost – a do tego pozostaje zrozumiała dla przeciętnego człowieka. Będzie dla mnie olbrzymią pomocą. Serdecznie dziękuję za poświęcony czas.

Łukasz

Super porada... Precyzyjna odpowiedź mimo nieprecyzyjnych moich pytań. Polecam ten portal, szczególnie Pana Aleksandra.

Tomasz

Przeczytaj wszystkie opinie »
Zapytaj prawnika ›

Opinie naszych Klientów ››

Zadane pytania:

  • 0
  • 1
  • 4
  • 1
  • 7
  • 0
  • 3
www.gazetapodatkowa.pl - podatki, rachunkowość, prawo pracy, składki, zasiłki, emerytury, księgowość
wizytówka