|
Opublikowane: 15.02.2010
Autor: Tadeusz M. Nycz
Obowiązki w sferze bhp podmiotów organizujących pracę – część 3
Cykl artykułów dotyczących obowiązków w sferze bhp podmiotów organizujących pracę rozpoczęto od omówienia istotnych zmian nowelizacyjnych w Kodeksie pracy, dokonanych w 2007 r., które mają wpływ na zakres stosowania tych przepisów ochronnych z punktu widzenia podmiotów zobowiązanych do ich przestrzegania.
Wybrane Opinie Klientów
Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.
Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek
Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.
Iwona
Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim” w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!
Stały klient Tomasz.
Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.
Krzysztof
Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.
Anna
Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!
Tomasz
Chciałbym podziękować za wyczerpujące informacje. Zakres, sposób i terminowość udzielonych informacji nie pozwalają wystawić innej opinii, jak tylko bardzo, bardzo pozytywną. Zdaję sobie sprawę, że inne możliwości są w trakcie rozmowy na żywo, a inne w kontakcie medialnym. Dziękuję, pozdrawiam i życzę dalszej owocnej i na równie wysokim poziomie działalności (wolałbym jednak za często nie mieć okazji wystawiania Państwu opinii i korzystać z Państwa usług w podobnych tematach, co nie zmienia faktu, że jeśli będę musiał, na pewno skorzystam z nich bez namysłu).
Jeszcze raz pozdrawiam, Kazimierz
Chciałam bardzo podziękować panu Karolowi Jokielowi za wyczerpującą poradę w mojej sprawie. To naprawdę godny polecenia portal. Odpowiedzi są szybkie, tanie i naprawdę proste w odbiorze. Każdy zrozumie polskie prawo, jeśli zwróci się do tego portalu o pomoc :)
Izabela
Odpowiedź niemal błyskawiczna, pełna i wyczerpująca, a jednocześnie napisana prostym i zrozumiałym dla laika językiem. Wielkim plusem jest możliwość bezpłatnego zadawania dodatkowych pytań. Na pewno będę wszystkim polecała ten portal. Dziękuję i pozdrawiam.
Zofia
Porada bardzo rzetelna i wyczerpująca temat. Miałem pewne wątpliwości co do takiej formy. Po otrzymaniu i po przeanalizowaniu odpowiedzi (i to wszystko „czarne na białym” z podstawą prawną) stwierdziłem, że należy częściej korzystać z Waszych usług.
Jacek
Jestem bardzo zadowolona ze współpracy z Waszą firmą, poradę otrzymałam szybko i kompetentnie, dostałam także odpowiedzi na wszystkie dodatkowe pytania. Wasza porada w istotny sposób pomogła mi podjąć ważną życiową decyzję.
Magda
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Mecenasie, pomimo swego kalectwa i znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan uzdolnionym dydaktykiem o wielkiej wiedzy praktycznej – potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. Strona dodana do ulubionych. Eporady24.pl to jest to :-)) Wielkie podziękowania dla wszystkich pracowników.
Wszystkiego dobrego w nowym roku życzy Mietek
Bardzo profesjonalna obsługa i naprawdę fachowe doradztwo. Odpowiedź mi wiele wyjaśniła i dalej będę korzystać z tych usług, bo sprawa, o którą pytałam, nie była prosta, więc wolę, by prowadził tą sprawę specjalista, więc sukces murowany.
Pozdrawiam, Krzysztofa
Jestem wdzięczna za uzyskane informacje. Przede wszystkim odpowiedzi pojawiają się bardzo szybko i nawet w sobotę i w niedzielę informacje przesyłane, co mnie bardzo, bardzo cieszy. Skorzystałem z usług portalu i tego nie żałuję, informacje są przejrzyste. Jestem mądrzejsza, douczona, tylko żeby moja sprawa została pozytywnie rozpatrzona – byłabym happy. Zaryzykowałam i dobrze, że skorzystałam z tego portalu, polecam!!!
Irena
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Dariuszu, chcę podziękować za cierpliwość – pomimo znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan nadzwyczajnym człowiekiem <<SIŁA SPOKOJU>>. Potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. EPORADY24.PL – TO JEST TO. Na pewno skorzystam z Pańskich porad w dalszym postępowaniu. WIELKIE SŁOWA UZNANIA DLA CAŁEGO ZESPOŁU – LUDZI, KTÓRZY ZWIĄZANI SĄ Z PORTALEM EPORADY24.PL.
PS Panie Mirku, tak dalej.
Mietek
Nie będę ukrywał, że taka forma porad prawnych zawsze na początku budzi pewne wątpliwości. Jednak po otrzymaniu odpowiedzi na moje pytania mogę stanowczo stwierdzić, że ta forma daje większe korzyści dla klienta, gdyż po otrzymaniu pytania prawnik ma czas, aby w sposób rzetelny przygotować się do odpowiedzi, a nie zdawkowo odpowiedzieć na pytanie. Przede wszystkim dziękuję Pani Irenie, która była ze mną, a nie przeciwko mnie. Pozdrawiam i do „następnego problemu”.
Radosław
Korzystam drugi raz z usług i ponownie jestem zadowolony. Cena naprawdę niska (sądzę, że gdybym poszedł do prawnika, to zapłaciłbym co najmniej 5 razy więcej). Odpowiedź szczegółowa i rzetelna. Chciałem jeszcze zaznaczyć, że pytanie zadałem w weekend (w sobotę), a w niedzielę otrzymałem odpowiedź.
Krzysztof
Odpowiedź na moje pytanie była wyczerpująca i jasna. Udzielenie odpowiedzi nastąpiło bardzo szybko. Zaufano mi. Przed otrzymaniem potwierdzenia wpłaty należności na Państwa konto udzielono mi (w ramach kredytu zaufania) odpowiedzi. Już rozreklamowałam Państwa firmę wśród moich znajomych. Jeszcze raz bardzo dziękuję za szybką i bardzo fachową, uprzejmą obsługę.
Z pozdrowieniami, Jolanta
Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!
Małgosia
Na początku miałam pewne obawy do porad udzielanych przez internet. Nie słyszałam nigdy o czymś takim, przypadkowo się natknęłam, szukając czegoś. Zaryzykowałam, nie żałuję, a nawet polecam wszystkim. Podoba mi się możliwość zadawania kolejnych pytań, bo nie wszystko od razu przyjdzie do głowy (u radcy lub adwokata trzeba kolejny raz zapłacić za poradę dotyczącą tej samej sprawy). Tu odpowiedzi na nurtujące mnie pytania dostałam nawet po 5 miesiącach w ramach tej samej opłaty. Z czystym sumieniem polecam jeszcze niezdecydowanym. Ja na pewno będę jeszcze korzystać, jeśli tylko zajdzie taka potrzeba.
Jola
Dziękuję za bardzo profesjonalną poradę i okazaną cierpliwość. Odpowiedź nadeszła bardzo szybko, a wszelkie niezrozumiałe dla mnie informacje szybko zostały wyjaśnione przy pomocy opcji pytań dodatkowych. Pan Łukasz jest osobą szalenie kompetentną i z pełną odpowiedzialnością mogę polecić jego, jak i sam portal eporady24 innym osobom z rozterkami prawnymi. Gdy zgłosiłam się do prawniczki wcześniej, była zniecierpliwiona moimi „głupimi” pytaniami, a połowy z jej wywodów nie zdołałam zapamiętać. Tutaj mam wszystko na piśmie i mogę powracać do wiadomości, gdy zapomnę, „jak to szło”. Polecam serdecznie – zawsze jest to kontroopinia i do tego poparta przepisami i paragrafami, które przydają się później w sądzie. Polecam i pozdrawiam cały zespół eporady24.
Jolanta
W pierwszej i drugie części cyklu omówiłem zasady, wedle których przepisy bhp mają być stosowane przez pracodawcę oraz przez przedsiębiorcę niebędącego pracodawcą zarówno w stosunku do pracowników jak i zleceniobiorców, co stanowi istotną zmianę stanu prawnego dokonaną z dniem 1 lipca 2007 r.
Teraz przechodzę do konsekwencji prawnych tej nowelizacji płynących dla organów Państwowej Inspekcji Pracy sprawujących kontrolę i nadzór nad warunkami wykonywania pracy.
Omawiana nowelizacja Kodeksu pracy dokonana została na mocy ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. Nr 89, poz. 589), co było zabiegiem przemyślanym i celowym, ponieważ równocześnie ustawodawca nieco inaczej ukształtował uprawnienia pokontrolne inspektora pracy.
Wedle obecnego brzmienia art. 11 cyt. ustawy o PIP, stanowiącego główne źródło działań pokontrolnych organów inspekcji pracy, adresatem środków pokontrolnych, czyli decyzji i wystąpienia mogą być wszystkie podmioty kontrolowane przez PIP, ponieważ ustawodawca w zakresie problematyki bhp nie czyni tutaj żadnych zastrzeżeń.
Dla porządku należy wyjaśnić, że jedynie tzw. nakaz płacowy, o którym mowa w art. 11 pkt 7 ustawy o PIP, może być skierowany jedynie do pracodawcy. Wynika to nie tylko z gramatycznego zapisu tego przepisu, ale także z faktu, że wynagrodzenie za pracę jest pojęciem Kodeksu pracy, toteż to świadczenie jest wypłacane jedynie przez pracodawcę.
W zakresie pozostałych kompetencji pokontrolnych inspektorów pracy ustawodawca nie poczynił żadnych zastrzeżeń w zakresie ich adresata, toteż może być nim każdy podmiot podlegający kontroli PIP.
Kontroli PIP, zgodnie z art. 13 cyt. ustawy, podlegają pracodawcy, a w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz kontroli legalności zatrudnienia także przedsiębiorcy niebędący pracodawcami, na rzecz których jest świadczona praca przez osoby fizyczne, w tym przez osoby wykonujące pracę na własny rachunek.
W zakresie problematyki bhp kontroli PIP nie podlegają jednak te podmioty, które nie są pracodawcami ani przedsiębiorcami, a realizują określone zadania przy pomocy osób wykonujących pracę na innej podstawie niż stosunek pracy, np. takim podmiotem jest organizacja społeczna niezatrudniająca pracowników.
Oznacza to, że stan warunków pracy w takim podmiocie nie podlega kontroli PIP i w następstwie tego nie mogą być względem takiego podmiotu podejmowane żadne działania pokontrolne. Jest to ewidentna luka prawna, której omyłkowo dopuścił się ustawodawca.
Wynika to stąd, że – w kompleksowym ujęciu dbałości o stan warunków pracy – art. 66 ust. 1 Konstytucji RP gwarantuje każdemu, kto wykonuje pracę najemną, bezpieczne i higieniczne warunki pracy.
Konsekwencją podjęcia się przez państwo kontroli i nadzoru nad takimi warunkami jest to, że wszystkie podmioty, do których stosuje się przepisy bhp, powinny być poddane zarówno kontroli jak i nadzorowi ze strony PIP, gdyż tego wymaga art. 66 ust. 1 w związku z art. 24 Konstytucji RP.
Uznając oczywisty błąd ustawodawcy, należy zwrócić uwagę na potrzebę dokonania zmiany art. 13 ustawy o PIP przy najbliższej nowelizacji tej ustawy, w celu zapewnienia spójności działań kontrolno-nadzorczych nad problematyką bezpieczeństwa pracy, czego wymagają wyraźnie zapisane w Konstytucji zasady.
Art. 11 ustawy o PIP został znacznie rozbudowany w stosunku do poprzednika tj. art. 9 ustawy z dnia 6 marca 1981 r. o PIP (Dz. U. Nr 6, poz. 23, z późn. zm.). W szczególności w zakresie pkt 2-5 art. 11 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. formułować można szereg wątpliwości interpretacyjnych.
Krytycznie można się odnieść do celowości zabiegów legislacyjnych. Ustawodawca, jak się wydaje, stworzył dla inspektorów pracy taką formułę prawną, która pozwala regulować przy pomocy art. 11 każdy przypadek stwierdzonych naruszeń przepisów bhp.
Nie zmienia to postaci rzeczy, że każda decyzja administracyjna, a taką decyzją jest nakaz inspektora pracy, winna mieć wyraźną podstawę prawną, a zapisy art. 11 pkt 2-5 mogą budzić spory, co do zakresu przedmiotowego ich zastosowania.
De lege ferenda (w świetle prawa przyszłego) wydaje się, że daleko lepszą formułą byłoby uproszczenie struktury działań pokontrolnych organów PIP zamiast ich komplikowanie. Przykładowo ustawodawca mógłby wykorzystać środek prawny w postaci zarządzenia niebędącego decyzją administracyjną, o którym mowa w art. 207 § 2 pkt 6 K.p.
Zarządzeniem mogłyby zostać objęte wszystkie te naruszenia przepisów, które nie zostały zlikwidowane w czasie prowadzonej kontroli. Kontrolujący powinien ustalić termin likwidacji tych uchybień i po jego upływie przyjść na kolejną kontrolę.
W razie dalszego stwierdzenia tych nieprawidłowości inspektor pracy powinien być uprawniony do nakazania zaprzestania prowadzonej działalności w określonym terminie, które to rozstrzygnięcie pokontrolne miałoby jednolity charakter nie komplikując niepotrzebnie stanu prawnego.
Pracodawca miałby prawo odwoływać się od takiego nakazu, włącznie ze skargą do sądu administracyjnego, toteż gwarancje praworządności byłyby zachowane. Jednakże prostota rozstrzygnięcia inspektora pracy sprzyjałaby znacznie lepiej niż obecny stan prawny rzeczywistemu działaniu na rzecz poprawy warunków pracy.
Mimo dużej liczby tak ogólnych jak i szczegółowych przepisów bhp, stan warunków pracy w naszych krajowych zakładach pracy nie jest najlepszy, co świadczy o tym, że skuteczność oddziaływania inspekcji pracy nie jest najlepsza.
W tym zakresie trafniejsza konstrukcja środków oddziaływania pokontrolnego miałaby znacznie skuteczniejsze znaczenie aniżeli np. podnoszenie kar za naruszenie tych przepisów. Ukaranie bowiem w trybie wykroczeniowym stanowi rozwiązanie określonego czynu pracodawcy, natomiast nie jest elementem rzutującym bezpośrednio na poprawę warunków zatrudnienia.
Istniejący stan zatrudnieniowy w Polsce, cechujący się dość znaczną liczbą podmiotów zatrudniających, które niestety nie chcą na trwałe zaistnieć na rynku pracy, nie sprzyja systemowemu oddziaływaniu inspekcji pracy na stan warunków pracy, gdyż działania pokontrolne natrafiają na zmiany restrukturyzacyjne i tym sposobem ich skuteczność jest niewystarczająca.
Znaczna liczba przedsiębiorców nastawiona jest na dorywczą działalność roczną, dwu- lub trzyletnią, po czym zmienia struktury organizacyjne i tym samym dochodzi do likwidacji przedmiotu regulacji środków działań pokontrolnych PIP.
Ten sam pracodawca po chwili zakłada następną firmę i znowu przez pewien czas rażąco narusza obowiązujące przepisy, a inspektorzy pracy, nie mając skutecznych środków oddziaływania, muszą się temu przyglądać i de facto toleruje się naruszanie przepisów prawa pracy przez dłuższy czas.
Zmiana struktury środków pokontrolnych PIP mogłaby ten stan radykalnie zmienić. Zasadność zaś takiej zmiany wynika przede wszystkim z potrzeby rzeczywistego a nie pozorowanego nadzoru nad warunkami pracy.
Tymczasem na PIP nakłada się kolejne zadania, jak to ma miejsce od 1 lipca 2007 r. w zakresie legalności zatrudnienia, a równocześnie mimo sygnałów płynących ze sprawozdań inspekcyjnych, ustawodawca toleruje przepisy, które praktycznie nie dają możliwości skutecznej walki z zatrudnieniem „na czarno”.
Przykładowo, jeśli nie dokonuje się zmiany art. 29 § 2 K.p. w kierunku zobowiązania pracodawcy, aby pisemną umowę o pracę dostarczył pracownikowi przed podjęciem przez niego pracy, a nie w pierwszym dniu zatrudnienia, to oznacza tolerowanie nielegalnego zatrudnienia przy oczywistym umożliwieniu pracodawcom ucieczki od tego obowiązku.
Na wypadek kontroli PIP pracodawca oświadcza, że Kowalski właśnie od dzisiaj pracuje i oczywiście w dniu dzisiejszym umowę pisemną dostanie. Później okazuje się, że tenże Kowalski już nie pracuje, ale mamy nowego Nowaka, który właśnie dopiero co podjął w danym dniu pracę, itd.
Tym sposobem dochodzi praktycznie do legalnego zatrudniania „na czarno”, a inspektorzy pracy obarczeni tymi obowiązkami mogą jedynie legitymizować rzekomą wolę ustawodawcy walki z nielegalnym zatrudnieniem.
W sytuacji gdy problem dotyka jedynie statusu zatrudnieniowego, mamy do czynienia z mniejszym złem. Gorzej, gdy ten system zostaje powielany w zakresie rażąco złych warunków pracy osób wykonujących pracę, co wiąże się często z zagrożeniami wypadkowymi i chorobami związanymi z warunkami pracy.
Niestety, na to nie ma lepszego rozwiązania aniżeli spójna regulacja prawna w dziedzinie środków oddziaływania pokontrolnego inspektora pracy, zmierzająca z jednej strony do odformalizowania jego działań, a z drugiej pozwalająca mu, kosztem dotychczasowej biurokracji, sprawniej oddziaływać na stan warunków pracy.
Korzystnie oceniając zmiany przeprowadzone w Kodeksie pracy na mocy ustawy o PIP, nie sposób jednak pominąć istotnych mankamentów przyczyniających się w widoczny sposób do biurokratyzowania działań inspekcyjnych, które w rzeczywistości nie służą dobrze pojętej kontroli i nadzorowi nad warunkami pracy.
Lubię To!
Oceń przydatność tekstu:
 Ocena przydatności tekstu:
|
Oceń zrozumienie tekstu:
Ocena zrozumienia tekstu:
|
poleć artykuł znajomemu  wersja do druku 
|
Tadeusz M. Nycz – wybitny specjalista z zakresu prawa pracy, autor 15 komentarzowych książek z tej dziedziny prawa, w tym 6 wydań komentarza do Kodeksu pracy napisanego indywidualnie. Od 20 lat czynnie współpracuje z Katedrą Prawa Pracy i Polityki Społecznej UJ, będąc uczestnikiem zebrań naukowych. Przez kilka lat był wykładowcą... więcej informacji »
|
|
ilość pytań: 2740
ilość artykułów: 803
ilość orzeczeń: 20896
ilość opinii: 1190
