ePorady24.pl Nowe technologie Patenty i wynalazki Co może być przedmiotem patentu?
Zadaj pytanie ›

Biuletyn

Prenumerata biuletynu
 Zadaj pytanie ›

Opublikowane: 20.08.2010

Autor: Jakub Bonowicz

Co może być przedmiotem patentu?

Artykuł omawia warunki zdolności patentowej wynalazku.

Wybrane Opinie Klientów

Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług  nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi  ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.

Zbyszek


Żadna opinia nie wyrazi mojej wdzięczności dla zespołu ePorady. Moja sprawa wydawała mi się tak skomplikowana, że nie do rozwiązania. Nie wiedziałem, od której strony ją zacząć. Szperając w internecie, natrafiłem na ePorady i okazało się, że moją sprawę można zacząć od strony, której absolutnie bym się nie spodziewał.

Jestem bardzo zadowolony z obrotu sprawy, która mnie dotyczy. Z tak znikomych danych, które przekazałem, otrzymałem pismo tak profesjonalnie napisane, jakby zespół ePorady był moim bardzo dobrym znajomym i znał mój problem tak dobrze jak ja. Dziękuję bardzo i będę polecał wszystkim korzystanie z waszych usług.

Pozdrawiam i do miłego, Henryk


Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!

Małgorzata


Widziałem już wiele pozwów, ale sporządzony przez prawnika z eporady24.pl jest prawdziwym majstersztykiem i wyrazem profesjonalizmu. Jasno, konkretnie, przy minimum słów, maksimum treści. Do tego relacja jakości do ceny również znajduje swoje uzasadnienie. Z pełnym przekonaniem wygranej sprawy zanoszę pozew do sądu. Nikomu nie należy życzyć sądowych spraw, ale gdyby zaszła potrzeba, z pełnym przekonaniem mogę polecić eporady24.pl.

Jacek


Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!

Zbyszek


Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim”  w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!

Stały klient Tomasz.


Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez  maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.

Iwona


Wspaniały serwis, wspaniali prawnicy. Szybka odpowiedź na pytanie i, co najważniejsze, wyczerpująca odpowiedź. Prawnicy są wspaniali, dostałam bardzo przejrzystą odpowiedź, zawierającą ważne szczegóły. Pani prawnik dokładnie doradziła mi, co mam robić, jak działać, jakie mam możliwości, co mam uwzględnić, pisząc wniosek, z jakiego paragrafu i co dla mnie ważne – napisała także od siebie, co najlepiej wypisać i na co zwracać uwagę. Gorąco polecam.

Agnieszka


Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.

Anna


Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.

Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.


Dziękuję za fachową poradę – bardzo mnie uspokoiła. Pani sędzia podczas rozprawy, uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, również powołała się na cytowane przez Pana artykuły. Pozdrowienia dla Pana Lenowieckiego – od dziś polecam wszystkim EPORADY24.

Danuta


Fachowa porada bardzo dokładnie opisana szybko na temat miałem uczucie że rozmawiam z prawnikiem w cztery oczy - gorąco polecam.

Maciej


Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!

Tomasz


Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!

Małgosia


Dziękuję za jasną, rzeczową i bardzo szybką odpowiedź. Dzięki waszej pomocy sprawę w sądzie wygrałam. Wszystkim będę polecać Wasz portal eporady24.

Joanna


Serdecznie dziękuję prawnikom tego portalu za pomoc. Odpowiedzi były naprawdę rzetelne i, co ważne, udzielane bardzo szybko. Wiem, „na czym stoję”. Wiedzy nigdy za wiele, w kancelarii bywało, że po opisaniu swojego problemu dowiadywałem się jedynie, że sprawa jest ciekawa i trudna, traciłem czas, pieniądze i wiedziałem tyle, co wiedziałem. W przypadku tego portalu tak się nie da – jest pytanie i jest wyczerpująca odpowiedź. Osobiście jestem bardzo zadowolony z porady.

Roman


BARDZO POLECAM. Sprawa z którą się zwróciłem wydawała się bez wyjścia. Wplątałem się w bardzo skomplikowany "układ" współpracy z dużym producentem materiałów budowlanych. Sądziłem, że mając gwarancję + aprobaty + deklaracje + faktury i wykonując usługi na wysokim poziomie mogę spać spokojnie. Myliłem się. Realia okazały się bardzo brutalne. Byłem załamany - wszystkie próby zainteresowania różnych instytucji były nieskuteczne. Pani Eliza wskazała mi sposób i czynnie POMOGŁA w jego wprowadzeniu. Wiem, że do ostatecznego rozstrzygnięcia minie jeszcze sporo czasu. Sprawa jest naprawdę bardzo trudna. Odzyskałem jednak wiarę w siebie i ludzi. Kontakt bardzo dobry - o wiele lepszy od kontaktów z innymi prawnikami. Jeszcze raz gorąco POLECAM.

Zbyszek.


Panie, Panowie, nie marnujcie czasu na przeszukiwanie internetu i poszukiwanie właściwych rozwiązań co do waszych prywatnych spraw. Napiszcie zapytanie do „eporady24”, a szybko, konkretnie i na temat dostaniecie odpowiedź... Za niewielką opłatą uzyskałem nie „odpowiedź”, lecz „odpowiedzi”, bo było ich kilka i jestem w pełni usatysfakcjonowany.

Pozdrawiam serdecznie, Jarek


Jeżeli w poradach rozdawaliby Oskary, na pewno bym wysłał nominację do Oskara na eporady24.

Pozdrawiam, Piotr


Dziękuję bardzo za rzetelną i wyczerpującą odpowiedź. Od jakiegoś czasu słyszałam różne sprzeczne opinie dotyczące mojego problemu i szczerze mówiąc, nie bardzo wiedziałam, do kogo się zwrócić, by uzyskać potrzebne informacje. W stosownym urzędzie nie dowiedziałam się niestety niczego konkretnego, a korzystanie z drogich usług biur doradczych nie wchodziło w grę. Państwa konkurencja w internecie wyceniła mój problem drożej. Pan Aleksander Słysz dokładnie przeanalizował moje pytania i rozwiał wątpliwości. Teraz wiem, jakie powinnam podjąć kroki w najbliższej przyszłości. Przyznam się, że obawiałam się krótkiej, lakonicznej odpowiedzi, niekoniecznie adekwatnej do wpłaconej kwoty, ale jestem pozytywnie zaskoczona. Duży plus za możliwość zadawania pytań dodatkowych.

Dziękuję i pozdrawiam cały zespół, Roksana


Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.

Krzysztof

 


Zgodnie z art. 24 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej („P.w.p.”)1 patenty są udzielane bez względu na dziedzinę techniki, na wynalazki, które są nowe, posiadają poziom wynalazczy i nadają się do przemysłowego stosowania.

 

Urząd Patentowy przed udzieleniem patentu na wynalazek będzie badał:

 

  1. czy zgłoszone rozwiązanie jest w ogóle wynalazkiem, tj. czy posiada techniczny charakter:
    1. nie jest objęte wyliczeniem przykładowym z art. 28 P.w.p. i
    2. spełnia pozytywne przesłanki pojęcia „rozwiązanie o charakterze technicznym”;
  2. czy rozwiązanie nie jest objęte zakazem patentowym z art. 29 P.w.p.
  3. czy rozwiązanie jest nowe (art. 25 P.w.p.);
  4. czy rozwiązanie posiada poziom wynalazczy (nie jest oczywiste – art. 26 P.w.p.);
  5. czy rozwiązanie nadaje się do przemysłowego stosowania (art. 27 P.w.p.).

 

Techniczny charakter

 

Wynalazkiem jest rozwiązanie o charakterze technicznym. Technika to ogół znanych metod i sposób oddziaływania na materię, służących zaspokojeniu potrzeb człowieka. Dokonaniem wynalazku będzie opracowanie nowego sposobu oddziaływania na materię, w celu zaspokojenia potrzeb praktycznych.

 

Wynalazki możemy podzielić ze względu na przedmiot rozwiązania na:

 

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

 

  1. sposoby – opisywane przez podanie czynności, operacji, procesów oraz ich kolejności i warunków, w jakich się odbywają (np. temperatura, czas, ciśnienie) lub określenie użytych surowców, narzędzi, urządzeń, sprawdzianów, naczyń;
  2. urządzenia (aparaty, maszyny, narzędzia, układy) – opisujemy je przez cechy konstrukcyjne, usytuowanie poszczególnych części urządzenia względem siebie oraz ich wzajemne powiązanie.
  3. produkty – opisane przez skład jakościowy, ilościowy lub formułę.
  4. zastosowania – np. nowe zastosowanie medyczne znanych substancji farmaceutycznych.

 

Za wynalazek nie uważa się (art. 28 P.w.p.):

 

  1. odkryć;
  2. teorii naukowych;
  3. metod matematycznych;
  4. wytworów o charakterze jedynie estetycznym;
  5. planów, zasad i metod dotyczących działalności umysłowej lub gospodarczej oraz gier;
  6. wytworów, których niemożliwość wykorzystania może być wykazana w świetle powszechnie przyjętych i uznanych zasad nauki (np. perpetum mobile);
  7. przedstawienia informacji;
  8. programów do maszyn cyfrowych (programów komputerowych).

 

Należy jednak wskazać, iż wyłączenie dotyczy rozwiązań jako takich (as such). Wymienione rozwiązania są wyłączone spod pojęcia wynalazku tylko wtedy, gdy zgłoszenie patentowe dotyczy tych przedmiotów „jako takich”. Oznacza to, iż nie ma możliwości uzyskania patentu na nową metodę matematyczną, ale na urządzenie wykorzystujące tę metodą (np. kalkulator) już tak.

 

W szczególności nie może być opatentowany pomysł na określonego rodzaju działalność gospodarczą lub pewna koncepcja.

 

Zakazy patentowe (art. 29 P.w.p.)

 

W pewnych wypadkach choć dane rozwiązanie zostanie uznane za wynalazek, jest wyłączone spod możliwości opatentowania. Chodzi tutaj o:

 

  1. Wynalazki, których wykorzystywanie byłoby sprzeczne z porządkiem publicznym lub dobrymi obyczajami – np. bomby, miny przeciwpiechotne, urządzenia uniemożliwiające sfotografowanie samochodu fotoradarem. Nie uważa się jednak za sprzeczne z porządkiem publicznym korzystanie z wynalazku tylko dlatego, że jest ono zabronione przez prawo danego państwa (bo wynalazek może być przecież wyeksportowany).
  2. Odmiany roślin lub rasy zwierząt oraz czysto biologiczne sposoby hodowli roślin lub zwierząt; przepis nie ma zastosowania do mikrobiologicznych sposobów hodowli (roślin lub zwierząt) oraz wytworów otrzymanych takimi sposobami (odmian roślin lub ras zwierząt). Odmiany roślin podlegają odrębnemu reżimowi ochronnemu – Międzynarodowej Konwencji Nowych Odmian Roślin (UPOV)2. Na obszarze UE – zob. Rozporządzenie 2100/94/WE z 27.07.1994 r. o wspólnotowych prawach do odmiany roślin, w Polsce – ustawa z 26 czerwca 2003 r. o ochronie prawnej odmian roślin3.
  3. Sposoby leczenia ludzi i zwierząt metodami chirurgicznymi lub terapeutycznymi oraz sposoby diagnostyki stosowane na ludziach lub zwierzętach, nie dotyczy to produktów, w szczególności substancji lub produktów lub mieszanin stosowanych w diagnostyce lub leczeniu.

 

Nowość

 

Zgodnie z art. 25 ust. 1 P.w.p. wynalazek uważa się za nowy, jeśli nie jest on częścią stanu techniki. Przez stan techniki uważa się (art. 25 ust. 2 P.w.p.) wszystko to, co przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie pisemnego lub ustnego opisu przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób. Jeśli jakieś rozwiązanie jest już zawarte w stanie techniki, to nie będzie ono nowe. Stan techniki to więc wszystko to, co zostało udostępnione do wiadomości publicznej (powszechne). Wyjątkowo jednak zgodnie z art. 25 ust. 3 P.w.p. za część stanu techniki uważa się również informacje zawarte w zgłoszeniach wynalazków lub wzorów użytkowych, korzystających z wcześniejszego pierwszeństwa, nieudostępnione do wiadomości powszechnej, pod warunkiem ich ogłoszenia w sposób miarodajny w ustawie. Stan techniki badamy według daty zgłoszenia wynalazku do Urzędu Patentowego (chyba że wynalazek korzysta z uprzedniego pierwszeństwa).

 

W jaki sposób wykazać, iż wynalazek nie jest nowy? Warto przytoczyć tu wyrok NSA z 28.03.2002 r. – „w celu zniweczenia przymiotu nowości wynalazku wystarcza stworzenie możliwości zaznajomienia się z tym rozwiązaniem w taki sposób, aby przeciętny specjalista mógł na tej podstawie stosować wynalazek i jest kwestią całkowicie obojętną, czy i jak szerokie grono osób rzeczywiście zaznajomiło się z tą informacją lub jak szerokiemu gronu osób możliwość taką stworzono”4.

 

Wyjątkiem jest możliwość udzielenia patentu na wynalazek dotyczący nowego zastosowania substancji stanowiącej część stanu techniki lub użycia takiej substancji do uzyskania wytworu mającego nowe zastosowanie. Chodzi tutaj głównie o to, gdy ktoś odkryje całkowicie nowe wykorzystanie substancji farmaceutycznej, która jest już znana i stosowana (np. iż jakiś powszechnie stosowany lek ma zdolność leczenia nowotworu).

 

Poziom wynalazczy (nieoczywistość); art. 26 P.w.p.

 

Wynalazek uważa się za posiadający poziom wynalazczy, jeżeli wynalazek ten nie wynika dla znawcy w sposób oczywisty ze stanu techniki. Stan techniki definiuje się podobnie jak przy nowości, tyle że nie uwzględnia się zgłoszeń nieujawnionych jeszcze do wiadomości publicznej. Pamiętać należy, że przy badaniu nowości porównujemy zgłoszony wynalazek z poszczególnymi konkretnymi rozwiązaniami już znanymi. Rozwiązanie będzie wtedy nowe, jeśli różni się od znanych już rozwiązań. Natomiast badając poziom wynalazczy porównujemy rozwiązanie z całością stanu techniki i patrzymy czy przeciętny znawca z danej dziedziny techniki byłby w stanie sam zastosować lub zrealizować taki wynalazek. Jeśli tak – to rozwiązanie jest oczywiste.

 

Na temat przesłanki nieoczywistości wypowiedział się WSA w Warszawie w wyroku z 09.06.2010 r. VI SA/WA 253/10:

 

„Rozwiązanie [wynalazek] uważa się za oczywiste, gdy w świetle stanu techniki ujawnionego w jednym lub łącznie w kilku rozwiązaniach wynika ono w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny. W szczególności za rozwiązania oczywiste uważa się rutynowe dostosowanie znanego rozwiązania do danych warunków, proste wykorzystanie znanej zasady dla osiągnięcia oczywistego w świetle tej zasady celu, proste zastąpienie znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami lub proste skojarzenie kilku znanych rozwiązań”.

 

Przemysłowa stosowalność (art. 27 P.w.p.)

 

Wynalazek uważany jest za nadający się do przemysłowego stosowania, jeżeli według wynalazku może być uzyskiwany wytwór lub wykorzystywany sposób w rozumieniu technicznym, w jakiejkolwiek działalności przemysłowej, nie wyłączając rolnictwa. Generalnie co do tej przesłanki jest najmniej wątpliwości.

 

Ponadto warto wskazać, iż szczególne zasady udzielenia patentów dotyczą niektórych kategorii wynalazków, tj.:

 

  1. wynalazków biotechnologicznych;
  2. wynalazków urzeczywistnianych przy użyciu komputera (software – implemented inventions).

 

 

 

 

------------------------------------

  1. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117.
  2. International Convention for the Protection of New Varieties of New Varieties of Plants. Konwencja została sporządzona w 1961 r., zmieniona w 1972, 1978 i 1991. Tworzy ona Międzynarodowy Związek Ochrony Nowych Odmian Roślin. Polska przystąpiła do UPOV (w wersji z 1978 r.) z dniem 11 listopada 1989 r., a od dnia 15 sierpnia 2003 r. jest stroną UPOV 1991.
  3. Dz. U. Nr 137, poz. 1300.
  4. II SA 3487/01, zob. S. Gronowski Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego z zakresu własności przemysłowej, Rzecznik Patentowy 2002, nr 4, s. 131-133.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Nie mamy możliwości odpowiadania na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcesz zadać pytanie – kliknij tutaj >>

  • dwa plus 0 =

 

 

 

Lubię To!


Oceń przydatność tekstu:

Ocena przydatności tekstu:

Oceń zrozumienie tekstu:

Ocena zrozumienia tekstu:

poleć artykuł znajomemu     wersja do druku

 

Jakub Bonowicz – aplikant radcowski, doktorant, nauczyciel akademicki w Katedrze Prawa Cywilnego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego. Pracownik kancelarii radcowskiej. Specjalizuje się w prawie cywilnym, ubezpieczeniowym, nieruchomościach oraz prawie konkurencji, nowych technologii, internetu i własności intelektualnej... więcej informacji »

»Najczęściej czytane artykuły w dziale
»Najnowsze artykuły w dziale
»Najczęściej czytane pytania w dziale
»Najnowsze pytania w dziale

Wybrane opinie naszych klientów:

Jestem również prawnikiem, czynnym policjantem, wasza odpowiedź utwierdziła mnie w tym, co już wiedziałam, dzięki. Serdecznie pozdrawiam.

Helena

Dziękuję za fachową poradę – bardzo mnie uspokoiła. Pani sędzia podczas rozprawy, uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, również powołała się na cytowane przez Pana artykuły. Pozdrowienia dla Pana Lenowieckiego – od dziś polecam wszystkim EPORADY24.

Danuta

Bardzo fachowa i szybka porada. Nasza sprawa stała w miejscu 2 lata. Po zasięgnięciu porady w tym serwisie sprawa ruszyła wreszcie z miejsca i wiem, co dalej robić.

Pozdrawiam, Irena

Jestem pozytywnie zaskoczona profesjonalizmem. Zastanawia mnie fakt, dlaczego ani notariusze, ani nawet sędziowie nie znają prawa lub nie chcą wnikać w sprawę. Wszędzie trzeba się bronić samemu. Dzięki Waszej pomocy uzyskałam wsparcie. Logika prawnicza na najwyższym poziomie – jestem zachwycona.

Polecam wszystkim, Dorota

Zdecydowanie POLECAM korzystanie z usług tego serwisu. Odpowiedzi przesłane są jasne, rzeczowe i fachowe, a także pisane zrozumiałym językiem.

Urszula

Przeczytaj wszystkie opinie »
Zapytaj prawnika ›

Opinie naszych Klientów ››

Zadane pytania:

  • 0
  • 1
  • 4
  • 1
  • 7
  • 0
  • 3
www.gazetapodatkowa.pl - podatki, rachunkowość, prawo pracy, składki, zasiłki, emerytury, księgowość
wizytówka